Icerige atla

Tokyo

Vikipedi, ozgur ansiklopedi
Tokyo
Dong Jing Du
Tokyo metropolu

Bayrak

Muhur

Arma

Tokyo metropolunun Japonya'daki konumu
Tokyo
Tokyo'nun Japonya'daki konumu
Ulke Japonya
AdaHonshu
BolgeKanto
Idare
* ValiYuriko Koike (TF)
Yuzolcumu
* Toplam2.194,07 km2
Nufus
(2021)[1]
* Toplam38.505.000
* Yogunlukoto/km2
Zaman dilimiUTC+09.00 (JST)
ISO 3166 koduJP-13
Resmi site
metro.tokyo.jp

Tokyo (Japonca: Dong Jing i; Tokyo, "Dogunun Baskenti"), resmi adiyla Tokyo Metropolu (Dong Jing Du ; Tokyo-to), Japonya'nin baskenti ve prefektorluklerinden biridir. 13,453 km2 olup, 38.5 milyon[2] nufuslu megapol bir bolge olan Tokyo dunyanin en buyuk kentidir. Son yapilan arastirmalara gore yasamin en pahali oldugu kentlerinden birisi olarak gosterilen Tokyo, 2022 yilinda dunyanin en pahali 9. kentiydi.[3] Honsu'nun orta kesiminde, Buyuk Okyanus'un bir girintisi olan Tokyo Korfezi'nin kiyisinda, Sumida Nehri'nin agzinda yer alir.

Ana madde: Tokyo tarihi

1869 Oncesi (Edo donemi)

[degistir | kaynagi degistir]
Ana madde: Edo
Ayrica bakiniz: Perry Seferi ve Bakumatsu
Edo Kalesi 17. yuzyilda, sogunlugun merkezi olduktan hemen sonra

Tokyo Korfezi kiyisinda liman sehri Tokyo, Edo (halic kapisi) adi ile taninmisti. Edo Kalesi 12. yuzyilda guclu samuray klani Edo ailesinin yurdu olarak Japon tarihinde meydana cikti. 1603'te Tokugawa Sogunlugu kurucusu Tokugawa Ieyasu, Edo'yu sogun yonetiminin baskenti yapti. Sogunluk rejimi altinda Edo, Japonya'nin kulturel ve ekonomik, politik alaninda merkezine gelisti.

Mitsukoshi'nin Suruga Caddesi'ndeki magazalari ve arka planda Hiroshige tarafindan yapilmis Fuji Dagi, yaklasik 1850.
2018'de Tokyo'nun ESA Sentinel-2 tarafindan cekilmis uydu fotografi

1868'de Sogun yonetimine son veren Imparator Meiji, 3 Eylul 1868 tarihli Edo'yu adlandirarak Tokyo yapmasina dair imparator fermani ile Kyoto'dan Edo kalesindeki eski sogun sarayina goc edip, eski baskent Kyoto'dan doguda baskent oldugundan dolayi sehrin adi Tokyo'ya degisti.

Tokyo, 12 Eylul 1923'teki depremden buyuk zarar gordu. Depremden sonra sehir yeniden insa edildi ve bu donemde cevresinde banliyoler tesekkul etmeye basladi. 20 yil sonra II. Dunya Savasi'nda ABD ucaklari tarafindan ciddi bombardiman edilerek tekrar yikildi.

Tokyo 1950'lerden sonra ulke ekonomisine paralel bir gelisme gostererek hizla buyudu ve bugunku seviyesine ulasti.

Yuriko Koike, Temmuz 2016'dan beri Tokyo Valisi'dir

Japon yasasi uyarinca, Tokyo prefektorlugu to (Du ) metropol olarak belirlenmistir.[4] Tokyo ili en kalabalik ve en yogun ildir, 6.100 kisi/kilometrekare (16.000/sq mi); cografi alana gore ucuncu en kucuk olup, yalnizca Osaka ve Kagawa'nin ustundedir. Idari yapisi Japonya'nin diger bolgelerine benzerdir. 1943'e kadar Tokyo sehrini olusturan 23 ozel semt (Japonca:Te Bie Qu |tokubetsu-ku), her biri bir belediye baskani, bir konsey ve bir sehir statusune sahip olan, kendi kendini yoneten belediyelerdir.

Tokyo Buyuksehir Hukumet Binasi

Tokyo anakarasi, Tokyo Korfezi'nin kuzeybatisinda yer almakta olup yaklasik olarak dogudan batiya 90 km ve kuzeyden guneye 25 km yayilmaktadir. Tokyo'nun ortalama rakimi 40 metredir.[5] Tokyo Metropolu'nun dogusunda Chiba, batisinda Yamanashi, guneyinde Kanagawa ve kuzeyinde Saitama prefektorlukleri ile siniri bulunmaktadir. Anakara Tokyo ayrica dogu yarisini kaplayan ozel semtlere ve batiya uzanan Tama bolgesine (Duo Mo Di Yu ) bolunmustur. Tokyo'nun enlemi 35.65'tir (36. kuzey paraleli'nin yakinindadir) ve Roma (41.90), Madrid (40.41), New York City (40.71) ve Pekin'den (39.91) daha guneydedir.[6]

Tokyo Metropolu'nun idari sinirlari icinde, dogrudan guneyde Pasifik Okyanusunda yer alan iki ada zinciri vardir: Izu Adalari ve anakaradan 1000 km'den fazla uzaga uzanan Ogasavara Adalari. Bu adalar ve batidaki daglik bolgeler nedeniyle, Tokyo'nun genel nufus yogunlugu rakamlari, Tokyo'nun kentsel ve banliyo bolgeleri icin gercek rakamlarin cok altindadir.[7]

Japon yasalari'na gore, Tokyo valiligi, metropol olarak tercume edilen bir to (Du ) olarak belirlenmistir.[8] Tokyo Eyaleti, kilometre kare basina 6.100 kisi/kilometrekare (16.000/sq mi) 6.100 kisi ile en kalabalik ve en yogun ildir. Cografi bolgeye gore, yalnizca Osaka ve Kagawa'nin uzerinde ucuncu en kucuktur. Idari yapisi, Japonya'nin diger vilayetlerininkine benzer. 1943 yilina kadar Tokyo sehrini olusturan 23 ozel mahallesi (Te Bie Qu , tokubetsu-ku), her biri bir belediye baskanina, bir konseye ve sehir statusune sahip, kendi kendini yoneten belediye'lerdi.

Bu 23 ozel mahalleye ek olarak, Tokyo ayrica her biri yerel bir yonetime sahip 26 sehir (Shi -shi), bes kasaba (Ting -cho veya machi) ve sekiz koy (Cun -son veya -mura) icerir. Tokyo Buyuksehir Hukumeti, 23 ozel bolge ve vilayeti olusturan sehirler ve kasabalar dahil olmak uzere tum metropolu yonetir. Halk tarafindan secilmis bir vali ve buyuksehir meclisi tarafindan yonetilmektedir. Merkezi Shinjuku semtindedir.

Tokyo, iliman donencealti iklimine (Koppen iklim siniflandirmasi Cfa) sahiptir.[9] Yazlar sicak ve nemli olup kislar ise serin gecmektedir.


Tokyo iklimi
Aylar Oca Sub Mar Nis May Haz Tem Agu Eyl Eki Kas Ara Yil
Ortalama en yuksek sicaklik (degC) 8,3 8,7 11,9 17,2 21,1 24,5 28,1 29,8 26,1 20,5 15,5 11,0 18,6
Ortalama sicaklik (degC) 2,9 3,6 6,9 12,4 16,6 20,5 24,1 25,5 22,1 15,9 10,2 5,3 13,8
Ortalama en dusuk sicaklik (degC) -1,7 -0,9 2,0 7,6 12,0 16,8 20,8 21,9 18,6 11,9 5,4 0,4 9,6
Ortalama yagis (mm) 55,2 72,4 111,0 129,1 151,9 166,3 139,7 114,7 203,3 184,1 104,7 58,7 1.491,1
Kaynak: Japonya Meteoroloji Ajansi[10]



Sehrin merkezinde hendekler ve genis bahcelerle cevrili Imparatorluk Sarayi yer alir. Sarayin dogusunda, Japon is dunyasinin merkezi olarak nitelendirilen Maranouci semti bulunur; kuzeydogusunda ise pek cok universitenin ve basimevinin bulundugu Kanda semti uzanir. Resmi binalar sarayin guneyindeki Kasumigaseki semtinde toplanmistir. Milli parlamento binasi ise Kasumigaseki'nin batisindadir. Dunyaca meshur bir alisveris merkezi olan Ginza semti sehrin dogu kesimindedir. Tokyo'nun mimarisi iki veya uc katli ahsap evlerden, Meiji doneminden kalma tas yapilara ve beton veya celikten yapilmis gokdelenlere kadar degisen bir cesitlilik gosterir. Japonya'nin baslica ibadet merkezi olan Meiji Tapinagi bir milli abide olarak kabul edilir.

Baslangicta depreme karsi mukavim olsun diye binalar 30 metreyle sinirlandirilmis, fakat 1960'lardan sonra bu yuksekligi asan depreme dayanikli pek cok yeni bina insa edilmistir. Bunlarin baslicalari Mainici Yayinevi, Tokyo Katedrali, Milli Tiyatro ve Uluslararasi Ticaret Merkezi'dir.

Yonetim ve idari bolumler

[degistir | kaynagi degistir]
Tokyo'nun idari haritasi. Ozel semtler mor, sehirler pembe, kasabalar bej ve koyler turkuvaz renk ile gosterilmistir.

Japon yasalarina gore Tokyo bir metropol (Du to) statusune sahip bir prefektorluk olarak tanimlanmakta olup idari yapisi Japonya'nin diger prefektorlukleri ile aynidir. Metropol 1943 yilinda kurulmus olup bu tarihe kadar Tokyo, Tokyo prefektorlugune (Dong Jing Fu , Tokyo-fu) bagli bir sehirdi. Eski Tokyo sehrinin bulundugu bolge 23 adet ozel semte (Te Bie Qu -ku) ayrilmakta olup her birinin kendi belediye baskani ile meclisi bulunmaktadir ve bagimsiz bir sehir gibi yonetilmektedirler.

Sehrin dogu kesiminde 23 adet ozel semt bulunmaktadir:

Bati kesiminde ise 26 adet kentsel yonetim bulunmaktadir:

NASA - Landsat 7 tarafindan cekilen Tokyo uydu goruntusu.

Ek olarak Tokyo'nun en batisinda Nishitama ilcesi bulunmakta olup ilce uc kasaba olan Hinode, Mizuho ve Okutama ve bir koy olan Hinohara'yi icermektedir.

Ayrica Izu ve Ogasavara adalari idari yonden Tokyo'ya baglidir.

Milli parklar

[degistir | kaynagi degistir]
Ogasawara Milli Parki, UNESCO Dunya Dogal Miras Alani'dir

31 Mart 2008 tarihi itibariyla, prefektorlugun toplam kara alaninin %36'si (Shiga Prefektorlugunden sonra ikinci sirada yer alan) Tabiat Parklari olarak belirlenmistir. Bunlar Chichibu Tama Kai, Fuji-Hakone-Izu ve Ogasawara Milli Parklari (sonuncusu UNESCO Dunya Mirasi Alanidir); Meiji no Mori Takao Yari Milli Parki; ve Akikawa Kyuryo, Hamura Kusabana Kyuryo, Sayama, Takao Jinba, Takiyama ve Tama Kyuryo Prefektorlugu Tabiat Parklaridir.[11]

Tokyo Skytree, 634 m yuksekligi ile dunyanin en yuksek kulesidir
Tokyo Menkul Kiymetler Borsasi
Ginza, Tokyo'da populer bir luks alisveris bolgesidir.
Japonya Bankasi genel merkezi Chuo, Tokyo'dadir
Marunouchi, Chiyoda, Tokyo'dadir
Geceleyin Tokyo Kulesi
"Dogu'nun Times Square" olarak da bilinen Sibuya'daki Sibuya Gecidi bircok turisti kendine ceker.
Sibuya Gecidi videosu (2008)

Tokyo, dunyanin en buyuk metropol ekonomisine sahiptir.[12] PricewaterhouseCoopers tarafindan yurutulen bir arastirmaya gore, 38 milyon nufuslu Buyuk Tokyo Bolgesi (Tokyo-Yokohama, TYO) 2012'de (Satin alma gucu paritesine gore) toplam GSYIH'ye sahipken, bu listenin basinda yer aldi.

Tokyo, uluslararasi buyuk bir finans merkezi olup,[13] dunyanin en buyuk yatirim bankalari ve sigorta sirketlerinin birkacinin merkezini barindirir ve Japonya'nin ulasim, yayimcilik, elektronik ve yayincilik endustrilerinin merkezidir.

II. Dunya Savasi'nin ardindan Japonya ekonomisinin merkezilesmis buyumesi sirasinda, bircok buyuk firma, hukumete daha iyi erisimden yararlanmak amaciyla merkezlerini Osaka (tarihi ticaret baskenti) gibi sehirlerden Tokyo'ya tasidi. Bu egilim, Tokyo'da devam eden nufus artisi ve yuksek yasam maliyeti nedeniyle yavaslamaya basladi.

Tokyo, Ekonomist Istihbarat Birimi tarafindan 2006'da yerini Oslo'ya ve daha sonra Paris'e biraktiginda sona eren 14 yil ust uste dunyanin en pahali (en yuksek yasam maliyeti) sehri olarak derecelendirildi.[14][15]

Tokyo, 1960'larda onde gelen bir uluslararasi finans merkezi (IFC) olarak ortaya cikti ve New York ve Londra[16] ile birlikte dunya ekonomisi icin uc "komuta merkezinden" biri olarak tanimlandi. 2020 Kuresel Finans Merkezleri Endeksi'nde Tokyo dunyanin en rekabetci dorduncu finans merkezine (New York, Londra, Sanghay, Hong Kong, Singapur, Pekin, San Francisco, Shenzhen ve Zurih gibi sehirlerin yani sira) sahip olarak siralandi. ilk 10) ve Asya'da en rekabetci ikinci (Sanghay'dan sonra).[17] Japon finans piyasasi 1984'te yavas yavas acildi ve 1998'de "Japon Buyuk Patlamasi" ile uluslararasilasmayi hizlandirdi. Singapur ve Hong Kong'un rakip finans merkezleri olarak ortaya cikmasina ragmen, Tokyo IFC Asya'da onemli bir konumunu korumayi basariyor. Tokyo Menkul Kiymetler Borsasi, Japonya'nin en buyuk borsasidir ve piyasa degeri bakimindan dunyanin ucuncu, hisse cirosu bakimindan dorduncu en buyuk borsasidir. 1990'da Japon varlik fiyatlari balonunun sonunda dunya borsa degerinin %60'indan fazlasini olusturuyordu.

Tarim, Ormancilik ve Balikcilik Bakanligi'na gore, Tokyo'nun 2003 yili itibariyla 8.460 hektar (20.900 donum) tarim arazisi vardi ve onu ulkenin illeri arasinda son siraya yerlestirdi. Tarim arazileri Bati Tokyo'da yogunlasmistir. Sebze, meyve ve cicek gibi cabuk bozulan urunler, vilayetin dogu kesimindeki pazarlara rahatlikla sevk edilebilir. Komatsuna ve ispanak en onemli sebzelerdir; 2000 yili itibariyla Tokyo, merkezi urun pazarinda satilan komatsuna'nin %32,5'ini tedarik ediyordu.

Yuzolcumunun %36'si ormanlarla kapli olan Tokyo'da ozellikle daglik bati topluluklari olan Akiruno, Ome, Okutama, Hachioji, Hinode ve Hinohara'da genis Japon cami ve Japon selvi yetismektedir. Kereste fiyatlarindaki dususler, uretim maliyetindeki artislar ve ormancilik nufusu arasinda ilerleyen yaslilik, Tokyo'nun uretiminde bir dususe neden oldu. Ek olarak, ozellikle Japon camindan gelen polen, yakinlardaki nufus merkezleri icin onemli bir alerjendir. Tokyo Korfezi bir zamanlar onemli bir balik kaynagiydi. Tokyo'nun balik uretiminin cogu, Izu Oshima ve Hachijo-Jima gibi dis adalardan geliyor. Skipjack ton baligi, nori ve aji okyanus urunleri arasindadir.[18]

Tokyo'da turizm de ekonomiye katkida bulunur. 2006'da Tokyo'ya 4.81 milyon yabanci ve 420 milyon Japon ziyareti yapildi; Tokyo Buyuksehir Hukumeti'ne gore bu ziyaretlerin ekonomik degeri 9,4 trilyon yen olarak gerceklesti. Bircok turist, Tokyo'nun Tokyo'nun ozel semtlerindeki cesitli sehir merkezlerini, magazalari ve eglence bolgelerini ziyaret eder. Kulturel teklifler arasinda hem her yerde var olan Japon pop kulturu hem de Sibuya ve Harajuku gibi semtler, Studio Ghibli anime merkezi gibi alt kulturel cazibe merkezleri ve ulkenin sanat eseri ulusal hazinelerinin %37'sine ev sahipligi yapan Tokyo Ulusal Muzesi gibi muzeler (87/233) bulunmaktadir.

Tokyo'daki Toyosu Pazari, 11 Ekim 2018'de[19] acildigindan beri dunyanin en buyuk toptan balik ve deniz urunleri pazaridir. Ayni zamanda her turden en buyuk toptan gida pazarlarindan biridir. Koto kogusunun Toyosu bolgesinde yer almaktadir. Toyosu Pazari, selefi Tsukiji Balik Pazari ve Nihonbashi Balik Pazarinin geleneklerine guclu bir sekilde sahiptir ve her gun yaklasik 50.000 alici ve saticiya hizmet vermektedir. Perakendeciler, toptancilar, muzayedeciler ve kamu vatandaslari, dort yuzyildan fazla bir sure sonra hala sehri ve gida arzini beslemeye devam eden benzersiz bir organize kaos mikrokozmosu yaratarak pazara sik sik gelirler.[20]

Tokyo Istasyonu, Tokyo'nun sehirlerarasi ana tren garidir.
Haneda Uluslararasi Havalimani
Narita Uluslararasi Havalimani
Tokyo Metro ve Toei Subway, Tokyo'daki iki ana metro operatorudur.
Shuto Otoyolu'nda Hamazakibashi JCT

Buyuk Tokyo Metropolu'nun merkezi olan Tokyo, demiryolu ve kara tasimaciliginda Japonya'nin en buyuk yerel ve uluslararasi merkezidir. Ancak hava sahasi II. Dunya Savasi sonrasinda ABD ordusunun munhasir kontrolu altindadir. Tokyo icindeki toplu tasimaya, ikincil rol yapan otobusler, monoraylar ve tramvaylar ile cesitli operatorlerce isletilen buyuk "temiz ve verimli"[21] tren ve metro agi hakimdir. Tokyo'da 62'ye varan elektrikli tren hatti ve 900'den fazla tren istasyonu vardir.[22]

Sibuya Gecidi ayni anda yaklasik 3.000 kisinin karsiya gectigi "dunyanin en islek yaya gecididir"[23][24].[25]

Ikinci Dunya Savasi'nin bir sonucu olarak, Japon ucaklarinin Tokyo uzerinden ucmasi genellikle yasaktir.[26] Bu yuzden Japonya Tokyo'nun disinda havalimanlari yapmistir. Chiba prefektorlugu'ndeki Narita Uluslararasi Havalimani uluslararasi yolcularin Japonya'ya acilan ana kapisidir. Japonya'nin bayrak tasiyicilari olan Japan Airlines ve All Nippon Airways'in bu havaalaninda aktarma merkezi vardir. Ota'daki islah edilmis arazide Haneda Uluslararasi Havalimani ic ve dis hat ucuslari sunar. 2018 itibariyla, Tokyo hava sahasindan Haneda'ya bazi ucus rotalarina izin verilir.[27]

Tokyo tarafindan yonetilen cesitli adalarin kendi havaalanlari vardir. Hachijo-jima (Hachijojima Havalimani), Miyakejima (Miyakejima Havalimani) ve Izu Oshima 'nin (Oshima Havalimani) Tokyo International'a ve diger havaalanlarina seferleri vardir.

Demiryolu, dunyadaki en genis kentsel demiryolu agina ve esit derecede buyuk yuzey hat agina sahip olan Tokyo'da[28] en basta gelen ulasim turudur. JR East, Tokyo sehir merkezini cevreleyen Yamanote Hatti dongusu de dahil olmak uzere Tokyo'nun en buyuk demiryolu agini isletir. Tokyo metropol bolgesinin tamaminda ve Honshu'nun kuzeydogu kesiminin geri kalaninda demiryolu hatlari isletir. JR East ayrica Sinkansen yuksek hizli tren hatlarindan da sorumludur.

Metro agini iki farkli kurulus isletir: ozel Tokyo Metrosu ve devlet Tokyo Metropoliten Ulasim Burosu. Buyuksehir yonetimi ve ozel tasiyicilar, otobus guzergahlari ve tramvay guzergahi isletir. Tokyo, Shinagawa ve Shinjuku dahil olmak uzere dev tren istasyonlarindaki ana terminallerle yerel, bolgesel ve ulusal hizmetler vardir.

Otoyollar baskenti Buyuk Tokyo Bolgesi, Kanto bolgesi ve Kyushu ve Shikoku adalarindaki diger noktalara baglar. 1964 Yaz Olimpiyatlari'ndan hemen once bu yollari yapmak icin cogu yol mevcut yollarin uzerine insa edildi.[29] Diger ulasim, ozel servislerde ve sehir ve kasabalarda calisan taksileri icerir. Ayrica uzun mesafeli feribotlar Tokyo adalarina hizmet verir, ic ve dis limanlara yolcu ve yuk tasir.

Ucuncul egitim

[degistir | kaynagi degistir]
Yasuda Oditoryumu, Tokyo Universitesi, Bunkyo

Tokyo, Japonya'nin egitim, akademik ve kulturel merkezidir. Ilkokuldan ucuncul seviyelere kadar, sehirde cok sayida egitim kurumu cesitli ogrenci ve ogrencilere hitap etmek icin faaliyet gostermektedir.

Ulkede yuksekogretimin kalbi Tokyo'da atar; 2020 yili itibariyla 143 yetkili universite bulunmaktadir.[30]

Bu sayi, Tokyo Universitesi (QS Ulusal:1.), Tokyo Teknoloji Enstitusu (4.), Hitotsubashi Universitesi (15.), Waseda Universitesi (9.) ve Keio Universitesi (10.) gibi ulkenin en prestijli ve seckin universitelerini icerir.[31] Birlesmis Milletler'in akademik kolu olan Birlesmis Milletler Universitesi, Tokyo'daki Shibuya'da merkezlenmistir. 2024'te QS En Iyi Ogrenci Sehirleri Tokyo'yu Londra'dan sonra universite ogrencileri icin en iyi ikinci sehir olarak siraladi.[32] Siralamada Tokyo'nun 'ogrenci balonunda' yasamaktansa 'yerel kulture tamamen dalmayi tercih edenler' icin ideal oldugu belirtilirken, ust siralarda yer alan universitelere ve staj imkani sunan buyuk kuresel sirketlere ve zengin bir kulture sahip olmasina ragmen Tokyo'nun hala cok dusuk bir uluslararasi ogrenci nufus oranina sahip oldugu ifade edildi.[33]

Hibiya Lisesi, Chiyoda

Japonya'daki universite ve yuksekokullarin buyuk bolumu Tokyo'dadir. Tokyo Universitesi disindaki baslica milli yuksekogretim kurumlari Tokyo Teknoloji Enstitusu, Hitotsubashi Universitesi ve Tokyo Guzel Sanatlar Universitesi'dir. Ozel universitelerin en onemlileri Vaseda ve Keio universiteleridir.

Muzeler, sanat galerileri, kutuphaneler ve hayvanat bahceleri

[degistir | kaynagi degistir]
Tokyo Ulusal Muzesi, Ueno
Tokyo Sea Life Parki, Edogawa

Tokyo'da cesitli ilgi alanlarina hitap eden cok cesitli muzeler, sanat galerileri ve kutuphaneler vardir. Ueno Park'ta, ulkenin geleneksel Japon sanatinda uzman en buyuk muzesi olan Tokyo Ulusal Muzesi,[34] Le Corbusier tarafindan tasarlanan binasi bir dunya mirasi alani olan Ulusal Bati Sanatlari Muzesi,[35] ve Ulusal Doga ve Bilim Muzesi bulunmaktadir.

Ueno Hayvanat Bahcesi de parkin icinde, Shinobazu Goleti'nin yakinindadir. Mayis 2024 itibariyla nufusu 4 olan, Japonya'da dev pandalara sahip uc hayvanat bahcesinden biri olmasiyla unludur.[36]

Diger onemli muzeler arasinda Chuo'daki Artizon Muzesi, Odaiba'daki Ulusal Gelisen Bilim ve Yenilik Muzesi ve Sumida Nehri'nin karsisinda Sumida'daki Tokyo'nun tarihi ve kulturune dair bilgiler saglayan Edo-Tokyo Muzesi bulunur.

Edo-Tokyo Acik Hava Mimarlik Muzesi, Tokyo tarihi boyunca var olan cesitli binalari korur.

Aoyama'daki Nezu Muzesi, modern oncesi Japon ve Dogu Asya sanatlarindan olusan bir koleksiyona sahiptir. Imparatorluk Sarayi'nin yakininda bulunan Milli Diyet Kutuphanesi, Ulusal Arsivler ve Ulusal Modern Sanat Muzesi de onemli kultur kurumlaridir.

Ayrica Roppongi'deki Mori Sanat Muzesi ve Sumida bolgesindeki Sumida Hokusai Muzesi sirasiyla cagdas ve ukiyo-e sanat koleksiyonlariyla dikkat ceker.

Minato'daki Tokyo Metropolitan Bahcesi Sanat Muzesi'nde, 1933'te gosterisli Art deco tarzinda insa edilmis eski Prens Yasuhiko Asaka'nun Tokyo Evi yer alir.

Eskiden Kanda'da bulunan Demiryolu Muzesi, Omiya, Saitama'da daha buyuk bir alana tasindi ve 42 tren vagonu ve tarihi oneme sahip lokomotifi barindirir.[37]

Sumida'daki Tutun ve Tuz Muzesi, farkli tutun ve tuz turlerinden olusan dunyanin en kapsamli koleksiyonlarindan birine sahiptir. Tokyo'daki baslica akvaryumlar, Shinagawa Akvaryumu, Tokyo Deniz Yasami Parki, Sunshine Akvaryumu ve Sumida Akvaryumu'dur.

Ulusal Gelisen Bilim ve Yenilik Muzesi, "Miraikan" da denir
Harajuku'daki Takeshita Caddesi

Tokyo'da performans sanatlari icin bircok tiyatro vardir. Bunlar, Japon dramasinin geleneksel bicimleri icin milli ve ozel tiyatrolardir. Noh icin Ulusal Noh Tiyatrosu ve Kabuki icin Kabuki-za dikkat cekicidir.[38]

Senfoni orkestralari ve diger muzik organizasyonlari modern ve geleneksel muzik icra eder. Sibuya'daki Tokyo Yeni Ulusal Tiyatro, opera, bale, cagdas dans ve drama dahil olmak uzere sahne sanatlarinin ulusal merkezidir.[39] Tokyo ayrica samimi kuluplerden Nippon Budokan gibi uluslararasi unlu alanlara kadar degisen buyuklukteki mekanlarda modern Japon ve uluslararasi pop ve rock muzigine ev sahipligi yapar.

Asakusa'daki Sanja Festivali

Tokyo'da bircok farkli festival duzenlenir. Hie Shrine'daki Sanno, Asakusa Shrine'daki Sanja ve iki yilda bir duzenlenen Kanda Festivalleri baslica etkinliklerdir. Kanda Festivali'nin ozenle suslenmis samandiralari ve binlerce insanla yapilan gecit toreni vardir.

Her yil temmuzun son cumartesi gunu Sumida Nehri uzerinde muazzam bir havai fisek gosterisi bir milyondan fazla izleyicinin ilgisini ceker.

Ilkbaharda kiraz cicekleri actiktan sonra, pek cok bolge sakini ciceklerin altinda piknik yapmak icin Ueno Parki, Inokashira Parki ve Shinjuku Gyoen Ulusal Bahcesi'nde toplanir.

Sibuya'nin mahallesi Harajuku, genclik stili, modasi[40] ve cosplayi ile uluslararasi alanda taninir.

Kasim 2007'de Michelin toplamda 191 yildiz, yani Tokyo'nun en yakin rakibi Paris'in yaklasik iki kati yildiz vererek Tokyo'da kaliteli yemek icin ilk rehberini yayinlamisti. 2017 itibariyla Tokyo'da 227 restoran odullendirildi (Paris'te 92 restoran odullendirilmisti). Oniki isletmeye en cok uc yildiz (Paris'te 10 tane 3 yildizli isletme vardi), 54 isletmeye iki yildiz ve 161 isletmeye ise tek yildiz verildi.[41]

Sensoji, populer bir turistik yer olan Asakusa'dadir.

Turizm Tokyo ekonomisine buyuk katki saglar. Tokyo Buyuksehir Hukumeti'ne gore 2019'da 15,18 milyon yabanci Tokyo'yu ziyaret etti ve burada 1,26 trilyon yen harcadi. Bu rakam, Tokyo'nun toplam ekonomik uretiminin yuzde birinden biraz fazlasini olusturdu.[42]

2019 hukumet arastirmasina gore Tokyo'da en cok ziyaret edilen bolgeler sunlardi:[43]

Tokyo'daki luks oteller arasinda Imperial Hotel (1890'da acildi), Hotel Chinzanso Tokyo (1992'de acildi), Hotel Okura Tokyo (1962'de acildi), Meguro Gajoen Hotel, Conrad Tokyo, Ritz-Carlton Tokyo ve Aman Tokyo bulunmaktadir.[44]

Kardes sehirler

[degistir | kaynagi degistir]

Tokyo'nun bircok sehir ve eyalet ile kardes sehir anlasmasi bulunmaktadir.[45]

Bunkyo Civic Center'dan Shinjuku ve Fuji Dagi'nin panoramik gorunumu
Marunouchi'den Tokyo Imparatorluk Sarayi'nin panoramik gorunumu
Tokyo Imparatorluk Sarayi'ndan Portion'un gorunumu
  1. ^ "Ping Cheng 27Nian Mei Yue 1Ri Xian Zai noTui Ji ". Tokyo Metropolitan Government. 26 Mayis 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 19 Haziran 2016.
  2. ^ "Arsivlenmis kopya" (PDF). 1 Kasim 2018 tarihinde kaynagindan arsivlendi (PDF). Erisim tarihi: 9 Ocak 2020.
  3. ^ "Dunyanin en pahali sehirleri". 6 Ekim 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi.
  4. ^ "Local Government in Japan" (PDF). Council of Local Authorities for International Relations. s. 8. 23 Eylul 2008 tarihinde kaynagindan (PDF) arsivlendi. Erisim tarihi: 14 Eylul 2008.
  5. ^ "Population of Tokyo, Japan". mongabay. 26 Mart 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 23 Haziran 2015.
  6. ^ "Tokyo, Japan Geographic Information". Latlong.net. September 2020. 14 Eylul 2017 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 16 Eylul 2020.
  7. ^ "Population of Tokyo - Tokyo Metropolitan Government". www.metro.tokyo.lg.jp. October 2015. 20 Mart 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 7 Eylul 2020.
  8. ^ "Local Government in Japan" (PDF). Council of Local Authorities for International Relations. s. 8. 23 Eylul 2008 tarihinde kaynagindan (PDF) arsivlendi. Erisim tarihi: 14 Eylul 2008.
  9. ^ Peel, M. C., Finlayson, B. L., and McMahon, T. A.: Updated world map of the Koppen-Geiger climate classification 10 Subat 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arsivlendi., Hydrol. Earth Syst. Sci., 11, 1633-1644, 2007.
  10. ^ "Station Name: TOKYO WMO Station ID: 47662". Japan Meteorological Agency. Erisim tarihi: 7 Temmuz 2020.
  11. ^ "General overview of area figures for Natural Parks by prefecture" (PDF). Ministry of the Environment. 21 Nisan 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi (PDF). Erisim tarihi: 8 Subat 2012.
  12. ^ "All shapes and sizes". The Economist. 15 Eylul 2007. ISSN 0013-0613. 2 Mart 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 2 Mart 2022.
  13. ^ "Financial Centres, All shapes and sizes". The Economist. 13 Eylul 2007. 31 Ekim 2007 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 28 Temmuz 2015.
  14. ^ wanderluststorytellers (13 Nisan 2017). "Top 3 Things to See & Do in Shibuya | Tokyo's Busiest District!". Wanderlust Storytellers | Family Travel Blog | Travel with Kids | Travel Tips (Ingilizce). 13 Ekim 2017 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 2 Mart 2022.
  15. ^ "The expenses of Japan". The Economist. 7 Temmuz 2011. ISSN 0013-0613. 2 Mart 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 2 Mart 2022.
  16. ^ "Saskia Sassen". 15 Aralik 2005 tarihinde kaynagindan arsivlendi.
  17. ^ "The Global Financial Centres Index 28" (PDF). 29 Eylul 2020 tarihinde kaynagindan (PDF) arsivlendi.
  18. ^ "Tokyo Economy - Tokyo Travel Guide". www.tokyo-travelguide.com. 12 Agustos 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 23 Nisan 2022.
  19. ^ "As historic Tsukiji market closes, fishmongers mourn". Reuters (Ingilizce). 3 Ekim 2018 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 2 Mart 2022.
  20. ^ Hannerz, Ulf (2005). "Tsukiji: The Fish Market at the Center of the World (review)". The Journal of Japanese Studies. 31 (2): 428-431. doi:10.1353/jjs.2005.0044. ISSN 1549-4721. 24 Subat 2021 tarihinde kaynagindan arsivlendi2 Mart 2022.
  21. ^ "A Country Study: Japan". The Library of Congress. ss. Chapter 2, Neighbourhoods. 11 Aralik 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 24 Haziran 2015.
  22. ^ "Orientation - Tokyo Travel Guide | Planetyze". Planetyze (Ingilizce). 10 Eylul 2017 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 18 Temmuz 2017.
  23. ^ Jing Shang Hui Yi Lang (22 Nisan 2016). [(Dong Jing hatena)] Shibui Gu Jiao Chai Dian , 1Hui de3Qian Ren Heng Duan ?. s. 29.
  24. ^ Shibui Gu sukuranburuJiao Chai Dian ----Shi Jie deZui mowairudonaJiao Chai Dian niyoukoso. CNN.co.jp. 25 Agustos 2019. 23 Eylul 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 26 Eylul 2019.
  25. ^ "The World's Busiest Pedestrian Crossing". WorldAtlas (Ingilizce). 5 Mart 2018. 12 Agustos 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 13 Nisan 2020.
  26. ^ U.S. military's Yokota Rapcon airspace is set in six different levels at altitudes between 2,450 and 7,000 meters, stretching over Tokyo and eight other prefectures. 12 Haziran 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arsivlendi. Japan Times
  27. ^ Japan gets approval for new flight routes over Haneda airport using U.S. airspace 12 Haziran 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arsivlendi. Japan Times
  28. ^ Chorus, Paul (2016). "Transit oriented development in Tokyo". Transit Oriented Development: Making it Happen (Ingilizce). Routledge. ss. 245-258. ISBN 978-1-317-00732-6.
  29. ^ "Revamping Tokyo's expressways could give capital a boost". Yomiuri Shimbun. 2 Kasim 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 8 Ekim 2012.
  30. ^ "Xue Xiao Ji Ben Diao Cha Ling He 2Nian Du Gao Deng Jiao Yu Ji Guan <> Xue Xiao Diao Cha Da Xue *Da Xue Yuan 7 Du Dao Fu Xian Bie Xue Xiao Shu Ji biXue Sheng Shu | huairu | Tong Ji de-tawoTan su". Zheng Fu Tong Ji noZong He Chuang Kou (Japonca). 10 Haziran 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 11 Subat 2024.
  31. ^ "QS World University Rankings 2024: Top global universities". 27 Haziran 2023. 10 Haziran 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 11 Subat 2024.
  32. ^ "QS Best Student Cities Ranking 2024". Top Universities (Ingilizce). 23 Mayis 2024. 31 Mayis 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 31 Mayis 2024.
  33. ^ "Study in Tokyo". Top Universities (Ingilizce). 31 Mayis 2024. 31 Mayis 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 31 Mayis 2024.
  34. ^ Dong Jing Guo Li Bo Wu Guan -to-haku-. "Dong Jing Guo Li Bo Wu Guan - Tokyo National Museum". www.tnm.jp (Japonca). 30 Mayis 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 31 Mayis 2024.
  35. ^ "The National Museum of Western Art and World Heritage Status | Search Details". Japan Tourism Agency,Japan Tourism Agency (Ingilizce). 31 Mayis 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 31 Mayis 2024.
  36. ^ "pandanoguutarahaSheng Tai De Li You ari ziyaaRen gaakusekuDong kuwakeha?:Zhao Ri Xin Wen dezitaru". Zhao Ri Xin Wen dezitaru (Japonca). 2 Nisan 2024. 31 Mayis 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 31 Mayis 2024.
  37. ^ "THE RAILWAY MUSEUM". www.railway-museum.jp. 31 Mayis 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 31 Mayis 2024.
  38. ^ Milner, Rebecca (2013). "Pocket Tokyo." 4th Edition. Lonely Planet Publications. 978-1-74220-581-6
  39. ^ Ozaki, Motoki (22 Haziran 2019). "About us. The Heart Of Performing Arts In Japan". New National Theatre, Tokyo. 22 Haziran 2019 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 7 Aralik 2019.
  40. ^ Perry, Chris (25 Nisan 2007). Rebels on the Bridge: Subversion, Style, and the New Subculture (Flash). Self-published (Scribd). 14 Ekim 2007 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 4 Aralik 2007.
  41. ^ "Tokyo 'top city for good eating'". BBC News. 20 Kasim 2007. 17 Aralik 2008 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 18 Ekim 2008.
  42. ^ "Ping Cheng 31Nian *Ling He Yuan Nian Dong Jing Du Guan Guang Ke Shu Deng Shi Tai Diao Cha |Tong Ji *Diao Cha |Dong Jing Du Chan Ye Lao Dong Ju ". Dong Jing Du Chan Ye Lao Dong Ju (Japonca). 17 Mayis 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 25 Mayis 2024.
  43. ^ Guo *Di Yu Bie Wai Guo Ren Lu Xing Zhe Xing Dong Te Xing Diao Cha - Dong Jing Du Chan Ye Lao Dong Ju 25 Mayis 2024 tarihinde Wayback Machine sitesinde arsivlendi. Tokyo Metropolitan Government. 2020.
  44. ^ "Tokyo Luxury Hotels". Forbes Travel Guide (Ingilizce). 25 Mayis 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 25 Mayis 2024.
  45. ^ "Sister Cities (States) of Tokyo - Tokyo Metropolitan Government". 11 Haziran 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 23 Haziran 2015.
  46. ^ "NYC's Partner Cities". The City of New York. 9 Temmuz 2015 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 23 Haziran 2015.
  47. ^ "Seoul -Sister Cities [via WayBackMachine]". Seul Metropol Hukumeti (25 Nisan 2012 tarihinde arsivlenmistir). 4 Temmuz 2014 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 23 Haziran 2015.
  48. ^ "Greater London Authority". 16 Ekim 2015 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 23 Haziran 2015.

Dis baglantilar

[degistir | kaynagi degistir]
Vikigezgin'de Tokyo ile ilgili gezi rehberi bulunmaktadir.
Wikimedia Commons'ta Tokyo ile ilgili ortam dosyalari mevcuttur.
Tokyo Metropolu
Belirlenmis sehirler
Cekirdek sehirler
Ozel sehirler
Diger prefektorluk merkezleri
* prefektorluk merkezi
Orta Asya
Dogu Asya
Guney Asya
Guneydogu Asya
Guneybati Asya
Kuzey Asya

1. Tokyo-Yokohama, Japonya
2. Cakarta, Endonezya
3. Delhi, Hindistan
4. Guangzhou-Foshan, Cin
5. Mumbai, Hindistan
6. Manila, Filipinler
7. Sanghay, Cin
8. Sao Paulo, Brezilya
9. Seul-Incheon, Guney Kore
10. Meksiko, Meksika

11. New York, ABD
12. Kahire, Misir
13. Dakka, Banglades
14. Pekin, Cin
15. Kalkuta, Hindistan
16. Bangkok, Tayland
17. Shenzhen, Cin
18. Moskova, Rusya
19. Buenos Aires, Arjantin
20. Lagos, Nijerya

21. Istanbul, Turkiye
22. Karaci, Pakistan
23. Bangalore, Hindistan
24. Los Angeles, ABD
25. Ho Chi Minh Kenti, Vietnam
26. Osaka-Kobe-Kyoto, Japonya
27. Cengdu, Cin
28. Johannesburg-Pretoria, Guney Afrika
29. Tahran, Iran
30. Kinsasa, Kongo Demokratik Cumhuriyeti

31. Rio de Janeiro, Brezilya
32. Chennai, Hindistan
33. Xi'an, Cin
34. Lahor, Pakistan
35. Congcing, Cin
36. Londra, Birlesik Krallik
37. Paris, Fransa
38. Zhengzhou, Cin
39. Dongguan, Cin
40. Haydarabad, Hindistan

41. Tientsin, Cin
42. Lima, Peru
43. Vuhan, Cin
44. Bogota, Kolombiya
45. Hangzhou, Cin
46. Nagoya, Japonya
47. Taipei, Tayvan/Cin1
48. Chicago, ABD
49. Luanda, Angola
50. Kuala Lumpur, Malezya

Kaynak: Demographia (2022, ss. 21-22)
1 Tayvan (Cin Cumhuriyeti) de facto olarak bagimsiz olsa da, uluslararasi cemiyetin cogu tarafindan Cin Halk Cumhuriyeti'nin bir parcasi olarak taninir (bkz: Tayvan'in siyasi durumu).