2003
- Afrikaans
- Alemannisch
- 'amaarenyaa
- Anaraskiela
- Assh@a
- l`rby@
- Aragones
- Arewmtahayeren
- Armaneashti
- Arpetan
- Asturianu
- Avane'e
- Avar
- Az@rbaycanca
- toerkhjh
- Basa Bali
- baaNlaa
- Banjar
- Min Nan Yu / Ban-lam-gi
- Basa Banyumasan
- Bashk'ortsa
- Belaruskaia
- Belaruskaia (tarashkevitsa)
- bhojpurii
- Bikol Central
- B'lgarski
- Boarisch
- bod-yig
- Bosanski
- Brezhoneg
- Catala
- Chavashla
- Cebuano
- Cestina
- Chavacano de Zamboanga
- ChiShona
- Corsu
- Cymraeg
- Dansk
- ldrj@
- Davvisamegiella
- Deitsch
- Deutsch
- dhivehibas
- Eesti
- Ellenika
- Emilian e rumagnol
- English
- Erzian'
- Espanol
- Esperanto
- Estremenu
- Euskara
- frsy
- Fiji Hindi
- Foroyskt
- Francais
- Frysk
- Furlan
- Gaeilge
- Gaelg
- Gagauz
- Gaidhlig
- Galego
- Gan Yu
- Ke Jia Yu / Hak-ka-ngi
- hangugeo
- Hausa
- Hayeren
- hindii
- Hornjoserbsce
- Hrvatski
- Ido
- Igbo
- Ilokano
- bissnnupriy'aa mnnipurii
- Bahasa Indonesia
- Interlingua
- Iron
- Islenska
- Italiano
- `bryt
- Jawa
- Kabiye
- knndd
- Kapampangan
- K'arachai-malk'ar
- k`art`uli
- kh'shur
- Kaszebsczi
- K'azak'sha
- Kernowek
- Kiswahili
- Komi
- Kotava
- Kreyol ayisyen
- Kriyol gwiyannen
- Kurdi
- Kyryk mary
- Ladin
- laaw
- Latina
- Latviesu
- Letzebuergesch
- Lezgi
- Lietuviu
- Ligure
- Limburgs
- Lingala
- Livvinkarjala
- La .lojban.
- Lombard
- Magyar
- maithilii
- Makedonski
- Malagasy
- mlyaallN
- Maori
- mraatthii
- margaluri
- mSr~
- mzirwny
- Bahasa Melayu
- Minangkabau
- Min Dong Yu / Ming-deng-ngu
- Mokshen'
- Mongol
- mnmaabhaasaa
- Nahuatl
- Nederlands
- Nedersaksies
- nepaal bhaassaa
- Ri Ben Yu
- Napulitano
- Nokhchiin
- Nordfriisk
- Norsk bokmal
- Norsk nynorsk
- Nouormand
- Occitan
- Olyk marii
- odd'iaa
- O`zbekcha / uzbekcha
- pNjaabii
- Pangasinan
- pnjby
- Papiamentu
- Picard
- Piemonteis
- Tok Pisin
- Plattduutsch
- Portugues
- Qaraqalpaqsha
- Qirimtatarca
- Reo tahiti
- Ripoarisch
- Romana
- Runa Simi
- Rusin'skyi
- Russkii
- Sakha tyla
- Sardu
- Scots
- Seeltersk
- Sesotho sa Leboa
- Shqip
- Sicilianu
- siNhl
- Simple English
- sndhy
- Slovencina
- Slovenscina
- Slunski
- Soomaaliga
- khwrdy
- Srpski / srpski
- Srpskohrvatski / srpskokhrvatski
- Sunda
- Suomi
- Svenska
- Tagalog
- tmilll
- Taqbaylit
- Tarandine
- Tatarcha / tatarca
- tt:
- telugu
- aithy
- Toch'iki
- Turkce
- Turkmence
- Tyva dyl
- Udmurt
- Ukrayins'ka
- rdw
- y'uyGurchae / Uyghurche
- Vahcuengh
- Veneto
- Tieng Viet
- Volapuk
- Voro
- Walon
- Wen Yan
- West-Vlams
- Winaray
- Wu Yu
- yyidySH
- Yue Yu
- Zazaki
- Zeeuws
- Zemaiteska
- Zhong Wen
- Tolisi
Wyglad
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Rzadzacy panstwami w 2003
Rok 2003 ogloszono
[edytuj | edytuj kod]- Rokiem Ignacego Lukasiewicza[1][2]
- Europejskim Rokiem Osob Niepelnosprawnych[3]
Wydarzenia w Polsce
[edytuj | edytuj kod]Wydarzenia szczegolowo: I | II | III | IV | V | VI | VII | VIII | IX | X | XI | XII
Styczen
[edytuj | edytuj kod]- Uchwala Sejmu RP rok 2003 ogloszony byl rokiem Aleksandra Kaminskiego.
- 1 stycznia:
- Walbrzych zostal wlaczony do powiatu ziemskiego na wniosek lokalnych politykow SLD, tym samym utracil range miasta na prawach powiatu.
- Tarczyn uzyskal prawa miejskie.
- 10 stycznia - Sejm powolal komisje sledcza w sprawie afery Rywina.
- 12 stycznia - odbyl sie 11. Final Wielkiej Orkiestry Swiatecznej Pomocy.
- 14 stycznia - rzad Leszka Millera przyjal Narodowy Plan Rozwoju.
- 18 stycznia - Jaroslaw Kaczynski zostal wybrany na prezesa partii PiS. Wczesniej to stanowisko piastowal Lech Kaczynski.
- 27 stycznia - telewizja TVN rozpoczela nadawanie serialu obyczajowego Na Wspolnej.
- 28 stycznia - lawina sniezna pod Rysami zasypala uczestnikow szkolnej wyprawy; zginelo 8 osob.
- 29 stycznia - podczas awaryjnego ladowania w Murzasichlu zostal uszkodzony smiglowiec PZL W-3 Sokol (zlamanie belki ogonowej - pilot Henryk Serda) - smiglowiec nalezacy do TOPR.
Luty
[edytuj | edytuj kod]- 5 lutego:
- premier RP Leszek Miller rozpoczal trzydniowa wizyte w USA.
- w karambolu na owczesnej drodze krajowej nr 2 miedzy Swarzedzem a Paczkowem uszkodzeniu uleglo ponad 100 pojazdow; 31 osob zostalo rannych, nikt nie zginal.
- 28 lutego - premiera filmu Superprodukcja w rezyserii Juliusza Machulskiego.
Marzec
[edytuj | edytuj kod]- 5/6 marca - w Magdalence probowano zatrzymac dwoch mezczyzn podejrzanych o zabojstwo policjanta. Podejrzani zabarykadowali sie w jednym z domow, a dzialke zaminowali. W wyniku calonocnego oblezenia zginelo dwoch funkcjonariuszy, a kilkunastu zostalo rannych.
- 7 marca - TVP zmienila identyfikacje swojego znaku, a takze logotypy wszystkich swoich kanalow.
- 13 marca - Rada Miasta ustanowila 1 sierpnia Dniem Pamieci Warszawy.
- 14 marca - uchwalono ustawe o stopniach i tytulach naukowych.
- 15 marca - rozpoczal sie IV zjazd gnieznienski.
- 20 marca - w Warszawie policja rozbila pokojowa demonstracje przeciwko atakowi na Irak, zatrzymujac ok. 30 osob.
- 21 marca:
- Paktofonika zagrala pozegnalny koncert w katowickim Spodku. Po tym koncercie ogloszono rozwiazanie grupy.
- premiera filmu Show w rezyserii Macieja Slesickiego.
- 28 marca - Sejm przyjal specustawe kolejowa.
Kwiecien
[edytuj | edytuj kod]- 10 kwietnia - Sejm przyjal specustawe drogowa.
- 16 kwietnia - w Atenach podpisano traktat, na mocy ktorego w 2004 dziesiec krajow (w tym Polska) stalo sie panstwami czlonkowskimi Unii Europejskiej.
- 18 kwietnia - w Szkole Orlat w Deblinie zostal podpisany kontrakt na zakup 48 samolotow wielozadaniowych F-16.
- 26 kwietnia - zostala odkryta Jaskinia Gleboka w Beskidzie Slaskim.
Maj
[edytuj | edytuj kod]- Maj - otwarto Piernikowa Aleje Gwiazd w Toruniu.
- 9 maja - spotkanie przywodcow panstw Trojkata Weimarskiego we Wroclawiu.
- 10 maja - powstal kanal pogodowy TVN Meteo.
- 31 maja - wizyta prezydenta USA George'a Busha w Krakowie.
Czerwiec
[edytuj | edytuj kod]- 1 czerwca - Donald Tusk zostal przewodniczacym Platformy Obywatelskiej.
- 2 czerwca - w katastrofie samolotu Let L-200 Morava pod Zielona Gora zginelo dwoch pilotow grupy akrobacyjnej AZL Zelazny.
- 7 czerwca - w pierwszym dniu referendum europejskiego frekwencja wyniosla okolo 17%.
- 8 czerwca - drugi dzien referendum europejskiego - frekwencja wyniosla 58,85%, a 77,45% glosujacych opowiedzialo sie za wejsciem Polski do Unii Europejskiej.
- 12 czerwca - rozpoczela emisje nalezaca do Fundacji Lux Veritatis Telewizja Trwam.
- 17 czerwca - dyrektor Poznanskiego Choru Chlopiecego ,,Polskie Slowiki" Wojciech Krolopp zostal zatrzymany pod zarzutem poddawania osob maloletnich innym czynnosciom seksualnym.
- 25 czerwca - holenderskie feministki z organizacji Kobiety na Falach wplynely bez zezwolenia statkiem aborcyjnym ,,Langenort" do portu we Wladyslawowie.
Lipiec
[edytuj | edytuj kod]- 18 lipca - wylaczono na zawsze ostatni pracujacy komputer Odra 1305.
- 19-22 lipca - zlot zaglowcow w Gdyni (regaty Cutty Sark Tall Ships' Races).
- 31 lipca - prezydent Aleksander Kwasniewski uroczyscie pozegnal w Szczecinie zolnierzy polskiego kontyngentu wojskowego wchodzacego w sklad Wielonarodowej Dywizji sil stabilizacyjnych w Iraku.
Sierpien
[edytuj | edytuj kod]- 4 sierpnia - powstal Krajowy Rejestr Dlugow.
- 22 sierpnia - premiera filmu Cialo.
- 30 sierpnia - otwarto Tunel Wislostrady.
Wrzesien
[edytuj | edytuj kod]- 11 wrzesnia - zorganizowane grupy uzbrojonych gornikow starly sie z policja na Placu Trzech Krzyzy w Warszawie. Rannych zostalo 8 policjantow (w tym 3 ciezko), lekkie obrazenia odnioslo kilku protestujacych. (gazeta.pl)
- 13 wrzesnia - wylaczono nadajniki slaskiego Rock Radia w wyniku odebrania koncesji przez Krajowa Rade Radiofonii i Telewizji.
- 19 wrzesnia - odbyla sie premiera filmu Stara basn. Kiedy slonce bylo bogiem.
- 26 wrzesnia - premiera filmu Zurek.
Pazdziernik
[edytuj | edytuj kod]- 1 pazdziernika - dowodca Marynarki Wojennej zostal adm. floty Roman Krzyzelewski. Zastapil na stanowisku adm. floty Ryszarda Lukasika.
- 16 pazdziernika - tablice zawierajace 21 postulatow Miedzyzakladowego Komitetu Strajkowego z sierpnia 1980 zostaly umieszczone na Swiatowej Liscie Dziedzictwa Kulturowego UNESCO.
- 17 pazdziernika - telewizja AXN rozpoczela nadawanie.
- 22 pazdziernika - ukazal sie pierwszy numer dziennika Fakt.
- 24 pazdziernika:
- premiera filmu Zmruz oczy.
- testowe uruchomienie serwisu aukcyjnego Swistak.pl.
- 26 pazdziernika - PLL LOT przystapily do sojuszu lotniczego Star Alliance.
Listopad
[edytuj | edytuj kod]- 10 listopada - Irena Sendlerowa zostala odznaczona Orderem Orla Bialego.
- 12 listopada - w towarzyskim meczu pilkarskim w Warszawie Polska pokonala Wlochy 3:1.
- 13 listopada - Sejm RP uchwalil pierwsza ustawe o dochodach jednostek samorzadu terytorialnego[4].
- 28 listopada - premiera filmu Nienasycenie.
Grudzien
[edytuj | edytuj kod]- 4 grudnia - katastrofa lotnicza smiglowca Mi-8 z udzialem premiera Leszka Millera.
- 12 grudnia - wystartowal kanal motoryzacyjny TVN Turbo.
- 20 grudnia:
- otwarto stacje metra warszawskiego Dworzec Gdanski.
- wystartowal kanal telewizyjny Kino Polska.
- wystartowal kanal dla dzieci MiniMini+.
Wydarzenia na swiecie
[edytuj | edytuj kod]Wydarzenia szczegolowo: I | II | III | IV | V | VI | VII | VIII | IX | X | XI | XII
Styczen
[edytuj | edytuj kod]- 1 stycznia-30 czerwca - Grecja przewodzila w Radzie Unii Europejskiej oraz Radzie Europejskiej.
- 4 stycznia - w zamachu przeprowadzonym przez islamskich rebeliantow w Theniet el-Abed w Algierii zginelo 43 zolnierzy, a 19 zostalo rannych.
- 5 stycznia - 22 osoby zginely, a ponad 100 zostalo rannych w dwoch samobojczych zamachach bombowych w Tel Awiwie.
- 5 stycznia - Rolandas Paksas wygral w 2. turze wybory prezydenckie na Litwie.
- 7 stycznia - 26 osob zostalo skazanych na smierc przez sad wojskowy w Kinszasie za udzial w zabojstwie bylego prezydenta Demokratycznej Republiki Kongo Laurenta-Desire Kabili, w styczniu 2001 roku. 45 osob uniewinniono.
- 8 stycznia:
- 21 osob zginelo, gdy samolot Beechcraft 1900D uderzyl krotko po starcie w budynek hangaru na lotnisku w Charlotte (Karolina Polnocna).
- w Diyarbakir (Turcja) w katastrofie nalezacego do Turkish Airlines samolotu Avro RJ100 zginelo 75 osob, a 5 zostalo rannych.
- 11 stycznia - odchodzacy gubernator Illinois George Ryan ulaskawil wszystkich 167 skazanych na kare smierci w stanie, zamieniajac wyroki 164 z nich na dozywotnie pozbawienie wolnosci, a trzech na 40 lat pozbawienia wolnosci.
- 15 stycznia - Lucio Gutierrez zostal prezydentem Ekwadoru.
- 16 stycznia - NASA: wahadlowiec Columbia wyruszyl w ostatnia, tragicznie zakonczona misje.
- 18 stycznia - wybuchl pozar buszu na obrzezach stolicy Australii Canberry; zginely 4 osoby, a 500 domow zostalo zniszczonych lub uszkodzonych.
- 20 stycznia - papiez Jan Pawel II utworzyl Ordynariat Polowy Slowacji.
- 21 stycznia - w trzesieniu ziemi w meksykanskim stanie Colima zginelo 29 osob, a ponad 300 zostalo rannych.
- 23 stycznia - odebrano ostatnie sygnaly z sondy kosmicznej Pioneer 10.
- 24 stycznia - Tom Ridge zostal mianowany pierwszym sekretarzem Bezpieczenstwa Krajowego USA.
- 28 stycznia - w Izraelu odbyly sie wybory do Knesetu.
- 30 stycznia:
- szefowie dyplomacji Czech, Danii, Hiszpanii, Polski, Portugalii, Wegier, Wielkiej Brytanii i Wloch wystosowali list popierajacy dazenia USA do rozbrojenia Iraku.
- w Belgii zalegalizowano malzenstwa par homoseksualnych.
Luty
[edytuj | edytuj kod]- 1 lutego:
- katastrofa wahadlowca Columbia podczas powrotu z przestrzeni kosmicznej. Zginelo siedmiu astronautow, w tym pierwszy astronauta z Izraela.
- wszedl w zycie traktat nicejski.
- 2 lutego - Horst Kohler jako drugi w historii prezydent Niemiec wyglosil przemowienie w izraelskim Knesecie.
- 3 lutego - na swiat przyszla mysz Kaguya, pierwszy ssak powstaly z polaczenia materialu genetycznego dwoch samic, ktory dozyl wieku doroslego.
- 4 lutego - parlament Jugoslawii przeglosowal decyzje o zmianie nazwy panstwa na Serbia i Czarnogora.
- 7 lutego - w wybuchu samochodu-pulapki przed klubem El Nogal w Bogocie zginelo 36 osob, a ponad 200 zostalo rannych.
- 14 lutego:
- uspienie owcy Dolly, pierwszego oficjalnie sklonowanego ssaka.
- 17 osob zginelo, a 30 zostalo rannych w wyniku eksplozji materialow wybuchowych w kolumbijskim miescie Neiva w trakcie rajdu policji na domniemana kryjowke Rewolucyjnych Sil Zbrojnych Kolumbii (FARC).
- 15 lutego:
- Watykan udostepnil archiwa dyplomatyczne dotyczace stosunkow z Niemcami w latach 1922-1939.
- przeciwko zapowiadanej przez USA inwazji na Irak protestowano w 600 miastach na calym swiecie z czego w Londynie protestowalo 4 mln uczestnikow. W tym najwiekszym w dziejach protescie antywojennym wzielo udzial lacznie 8-30 mln ludzi.
- 17 lutego:
- prezydent Francji Jacques Chirac skierowal pod adresem krajow srodkowo-wschodniej Europy slowa: ,,Straciliscie okazje, by siedziec cicho".
- pozar metra w Daegu w Korei Poludniowej, zginely 133 osoby, samobojca - podpalacz przezyl.
- 19 lutego - Iran: 302 osob zginelo w gorach kolo Kermanu w katastrofie wojskowego Ila-76.
- 20 lutego - 100 osob zginelo, ponad 200 zostalo rannych w pozarze klubu nocnego The Station w West Warwick (Rhode Island).
- 21 lutego - Chorwacja zlozyla aplikacje o czlonkostwo w UE.
- 24 lutego - oskarzany o zbrodnie wojenne i zbrodnie przeciw ludzkosci serbski ultranacjonalista Vojislav Seselj oddal sie w rece Miedzynarodowego Trybunalu Karnego dla bylej Jugoslawii.
- 25 lutego - Roh Moo-hyun zostal prezydentem Korei Poludniowej.
- 27 lutego - oskarzona o zbrodnie wojenne byla prezydent Republiki Serbskiej w Bosni i Hercegowinie, Biljana Plavsic, zostala skazana na 11 lat pozbawienia wolnosci przez Miedzynarodowy Trybunal Karny dla bylej Jugoslawii w Hadze.
- 28 lutego - Vaclav Klaus wybrany zostal przez Zgromadzenie Narodowe na prezydenta Czech.
Marzec
[edytuj | edytuj kod]- 1 marca:
- Irak rozpoczal niszczenie pociskow rakietowych ,,al Samum-2" przekraczajacych ustalony przez ONZ dopuszczalny zasieg 150 km.
- w pakistanskim Rawalpindi zostal aresztowany katarski terrorysta Chaled Szejk Mohammed, pomyslodawca i organizator atakow z 11 wrzesnia 2001.
- we Wloszech odslonieto Pomnik Lira.
- 3 marca:
- w Atenach rozpoczal sie proces terrorystow z marksistowskiej Organizacji Rewolucyjnej 17 listopada.
- wystartowala telewizja informacyjna Al-Arabija.
- 4 marca:
- w okolicach miasta Kumanowo wskutek wybuchu miny pod ich pojazdem zginelo dwoch zolnierzy z polskiego kontyngentu w Macedonii, a dwoch innych zostalo rannych.
- w zamachu bombowym w poczekalni lotniska miedzynarodowego w Davao na Filipinach zginelo 21 osob, ponad 100 zostalo rannych.
- 5 marca:
- 17 Izraelczykow zginelo, a 53 zostalo rannych w palestynskim samobojczym zamachu bombowym na autobus w Hajfie.
- urzedujacy prezydent Robert Koczarian wygral wybory prezydenckie w Armenii.
- wszedl w zycie Swiatowy Kodeks Antydopingowy.
- 6 marca:
- w Watykanie oficjalnie zaprezentowano wloskie wydanie Tryptyku rzymskiego Jana Pawla II. Prezentacji w obecnosci papieza dokonal kardynal Joseph Ratzinger.
- Rada Najwyzsza uchwalila ustawe o hymnie panstwowym Ukrainy.
- Tamanrasset, Algieria: 102 osoby zginely w katastrofie lotu Air Algerie 6289.
- 7 marca:
- Vaclav Klaus zostal prezydentem Republiki Czeskiej.
- zostala odkryta planeta karlowata Haumea.
- 8 marca:
- 54% glosujacych w referendum obywateli Malty opowiedzialo sie za przystapieniem kraju do Unii Europejskiej.
- 20 osob zginelo w katastrofie autobusu w miejscowosci Nazidla pod Czeskim Krumlovem.
- 11 marca - na inauguracyjnej sesji Miedzynarodowego Trybunalu Karnego zaprzysiezono pierwszych 18 sedziow.
- 12 marca:
- w Belgradzie zostal zastrzelony przez snajpera premier Serbii Zoran Dindic.
- Swiatowa Organizacja Zdrowia oglosila zagrozenie swiatowa epidemia SARS.
- 15 marca:
- Hu Jintao zostal przewodniczacym Chinskiej Republiki Ludowej.
- obalenie Ange-Felix Patasse prezydenta Republiki Srodkowoafrykanskiej.
- 16 marca - Wen Jiabao zostal premierem Chin.
- 17 marca - przewodniczacy brytyjskiej Izby Gmin i minister bez teki Robin Cook ustapil z rzadu Tony Blaira w protescie przeciwko zblizajacej sie interwencji militarnej w Iraku.
- 18 marca:
- ukazala sie powiesc Dana Browna Kod Leonarda da Vinci.
- na Kubie aresztowano 75 dysydentow (tzw. ,,Czarna Wiosna").
- 20 marca - rozpoczela sie druga wojna w Zatoce Perskiej. Atak amerykanski na Irak; udzial wojsk brytyjskich, polskich i australijskich.
- 20/21 marca - II wojna w Zatoce Perskiej: w nocy dwie sekcje jednostki specjalnej GROM wsparly dzialania sojusznikow w irackim porcie Umm-Kasr, zapobiegajac wysadzeniu urzadzen portowych.
- 22 marca - II wojna w Zatoce Perskiej: sily ONZ przeprowadzily bombardowanie Bagdadu w nocy tuz przed godzina 2 czasu lokalnego UTC+3:00, nastepne o godzinie 5, kolejne o 7.
- 23 marca:
- II wojna w Zatoce Perskiej: rozpoczela sie bitwa pod Nasirijja.
- w podwojnym referendum zatwierdzono czlonkostwo Slowenii w Unii Europejskiej i NATO.
- w wyniku referendum w Czeczenii zostala przyjeta konstytucja zaproponowana przez wladze rosyjskie.
- odbyla sie 75. ceremonia wreczenia Oscarow.
- 25 marca - II wojna w Zatoce Perskiej: zwyciestwo wojsk alianckich w bitwie pod Umm Qasr.
- 26 marca - w amerykanskim stanie Illinois spadl meteoryt Park Forest, wczesniej widoczny nad kilkoma stanami jako jasny bolid.
- 29 marca:
- II wojna w Zatoce Perskiej: zwyciestwo wojsk amerykanskich w bitwie pod Nasirijja.
- wylaczono jedyny reaktor w japonskiej prototypowej elektrowni atomowej Fugen w poblizu miasta Tsuruga na wyspie Honsiu.
- 30 marca - II wojna w Zatoce Perskiej: wojska amerykanskie otoczyly iracki Nadzaf.
Kwiecien
[edytuj | edytuj kod]- 6 kwietnia - II wojna w Zatoce Perskiej: zakonczyla sie bitwa pod Basra.
- 7 kwietnia - II wojna w Zatoce Perskiej: sily amerykanskie rozpoczely oblezenie Bagdadu.
- 8 kwietnia - II wojna w Zatoce Perskiej: amerykanski czolg ostrzelal hotel Palestyna w Bagdadzie, gdzie byli zakwaterowani zagraniczni korespondenci. Zginal dziennikarz agencji Reutera Taras Prociuk, a 4 innych zostalo rannych.
- 9 kwietnia - II wojna w Zatoce Perskiej: wojska amerykanskie przejely kontrole w Bagdadzie; koniec rezimu Saddama Husajna.
- 10 kwietnia:
- w Estonii utworzono rzad Juhana Partsa.
- awaria w elektrowni jadrowej w Paks na Wegrzech.
- Air France i British Airways oglosily wycofanie ze sluzby samolotow Concorde do konca roku.
- 11 kwietnia - II wojna w Zatoce Perskiej: prezydent George W. Bush oglosil koniec rezimu Saddama Husajna oraz wyzwolenie Iraku.
- 12 kwietnia - Wegrzy opowiedzieli sie w referendum za wstapieniem kraju do Unii Europejskiej.
- 14 kwietnia - ostatecznie zakonczono projekt poznania ludzkiego genomu, w ramach ktorego zsekwencjonowano 99% genomu czlowieka z 99,99% dokladnoscia.
- 15 kwietnia - w Bagdadzie zostal ujety przez Amerykanow terrorysta Abu Abbas, inicjator porwania w 1985 roku wloskiego statku wycieczkowego MS Achille Lauro.
- 16 kwietnia - w Atenach podpisano traktat atenski dotyczacy wejscia dziesieciu panstw: Polski, Cypru, Czech, Estonii, Litwy, Lotwy, Malty, Slowacji, Slowenii i Wegier do Unii Europejskiej.
- 17 kwietnia:
- papiez Jan Pawel II wydal swa ostatnia encyklike - Ecclesia de Eucharistia.
- przewodniczaca Partii Centrum Anneli Jaatteenmaki jako pierwsza w historii kobieta zostala premierem Finlandii.
- 19 kwietnia - urzedujacy prezydent Nigerii Olusegun Obasanjo zostal wybrany na druga kadencje.
- 24 kwietnia - II wojna w Zatoce Perskiej: amerykanscy zolnierze schwytali Tarika Aziza, wicepremiera w rzadzie Saddama Husajna.
- 26 kwietnia - rozpoczela sie zalogowa misja statku Sojuz TMA-2 na Miedzynarodowa Stacje Kosmiczna (ISS).
- 27 kwietnia - Nicanor Duarte Frutos wygral wybory prezydenckie w Paragwaju.
- 28 kwietnia:
- na orbite okoloziemska wyniesiony zostal amerykanski teleskop kosmiczny GALEX.
- ustanowiono hymn Wysp Kanaryjskich.
- w szwedzkim Malmo podpalono meczet.
- 29 kwietnia - nad Pacyfikiem splonal w atmosferze wloski satelita badawczy BeppoSAX.
Maj
[edytuj | edytuj kod]- 1 maja:
- nastapilo oficjalne zakonczenie wojny w Iraku.
- zostal przedstawiony plan pokojowy dla Bliskiego Wschodu.
- w trzesieniu ziemi w tureckim miescie Bingol zginelo 176 osob, a 520 zostalo rannych.
- 4 maja - Maria Maravillas od Jezusa zostala kanonizowana w Madrycie przez papieza Jana Pawla II.
- 8 maja - przyjeto nowa flage stanowa Georgii.
- 9 maja - zostala wystrzelona japonska sonda kosmiczna Hayabusa, ktora w 2005 roku wyladowala na asteroidzie Itokawa.
- 10 maja:
- na Islandii odbyly sie wybory parlamentarne.
- NASA opublikowala astronomiczne zdjecie dnia, ktore stalo sie przebojem Internetu jako Oko Boga. To niesamowite zjawisko to Mglawica Slimak, powstala z chmury gazow i pylow wyrzuconych przez dogasajaca gwiazde zmieniajaca sie w bialego karla.
- 10/11 maja - w nocy, w wiedenskim Kunsthistorisches Museum stwierdzono kradziez zlotej solniczki - arcydziela Benvenuta Celliniego.
- 12 maja:
- 26 osob (w tym 9 Amerykanow) zginelo w ataku 9 zamachowcow-samobojcow z Al-Ka'idy na dzielnice mieszkalna w saudyjskim Rijadzie.
- 60 osob zginelo, a ponad 450 zostalo rannych w samobojczym zamachu kierowcy ciezarowki na kompleks budynkow rzadowych w czeczenskim Znamienskoje.
- 16 maja:
- Slowacy opowiedzieli sie w referendum za przystapieniem kraju do UE.
- 31 osob zginelo, a okolo 100 zostalo rannych w 5 zamachach samobojczych w Casablance, zginelo tez 12 z 14 terrorystow.
- 18 maja:
- w Rzymie papiez Jan Pawel II kanonizowal Urszule Ledochowska, zalozycielke zakonu Urszulanek Serca Jezusa Konajacego.
- premiera filmu Slon w rezyserii Gusa Van Santa.
- 19 maja - 3 osoby zginely, a 70 zostalo rannych w zamachu bombowym na centrum handlowe w izraelskim miescie Afula.
- 21 maja - ponad 2 tysiace osob zginelo w trzesieniu ziemi w polnocnej Algierii.
- 24 maja:
- przywodca litewskiej centroprawicowej partii Zwiazek Ojczyzny zostal Andrius Kubilius.
- z inicjatywy szwajcarskiego pisarza Ericha von Danikena, zostal otwarty znajdujacy sie w Interlaken w Szwajcarii park rozrywki pod nazwa Mystery Park. Celem przedsiewziecia jest propagowanie gloszonych przez pisarza teorii paleoastronautycznych.
- 25 maja - Nestor Kirchner zostal prezydentem Argentyny.
- 26 maja - 75 osob zginelo w Turcji w katastrofie ukrainskiego Jaka-42 lecacego z Biszkeku do Saragossy.
- 30 maja - premiera filmu animowanego Gdzie jest Nemo?.
Czerwiec
[edytuj | edytuj kod]- 1 czerwca - rozpoczelo sie napelnianie zbiornika za Zapora Trzech Przelomow w Chinach.
- 2 czerwca - z kosmodromu Bajkonur w Kazachstanie wystartowal Mars Express Orbiter - pierwszy europejski statek kosmiczny, ktorego celem byla inna planeta.
- 7 czerwca - 4 niemieckich zolnierzy zginelo, a 31 odnioslo obrazenia w samobojczym zamachu na ich autobus w Kabulu.
- 8 czerwca - w Chinach rozpoczeto budowe mostu przez Zatoke Hangzhou.
- 10 czerwca - NASA: w ramach misji miedzyplanetarnej Mars Exploration Rover w kierunku Marsa zostala wystrzelona sonda Spirit.
- 11 czerwca - 17 osob zginelo, ponad 100 zostalo rannych w samobojczym zamachu czlonka Hamasu na autobus w Jerozolimie.
- 14 czerwca - Czesi opowiedzieli sie w referendum za wstapieniem kraju do Unii Europejskiej.
- 16 czerwca:
- w Dublinie otwarto James Joyce Bridge.
- w Azerbejdzanie utworzono Park Narodowy Ordubad.
- 21 czerwca - w Berlinie odbyl sie pozegnalny koncert niemieckiego duetu Modern Talking.
- 22 czerwca - odbyla sie 9-godzinna podroz apostolska papieza Jana Pawla II do Bosni i Hercegowiny.
- 24 czerwca - Matti Vanhanen zostal premierem Finlandii.
Lipiec
[edytuj | edytuj kod]- 1 lipca do 31 grudnia Wlochy przewodzily w Radzie Unii Europejskiej oraz Radzie Europejskiej.
- 8 lipca - 117 osob zginelo w katastrofie Boeinga 737 w Port Sudan.
- 10 lipca:
- zakonczyl prace Konwent Unii Europejskiej pracujacy nad Konstytucja dla Europy.
- Anote Tong zostal prezydentem Kiribati.
- 15 lipca - korporacja Time Warner zlikwidowala kupiona 5 lat wczesniej firme Netscape Communications.
- 22 lipca - Udaj i Kusaj, synowie Saddama Husajna, zgineli podczas ataku wojsk amerykanskich.
- 30 lipca - w Meksyku wyprodukowano ostatni egzemplarz VW Garbusa.
Sierpien
[edytuj | edytuj kod]- 7 sierpnia - w wyniku wybuchu samochodu-pulapki przed ambasada Jordanii w Bagdadzie zginelo 17 osob, a ponad 50 zostalo rannych
- 10 sierpnia:
- rosyjski kosmonauta Jurij Malenczenko przebywajacy w przestrzeni kosmicznej, na pokladzie Miedzynarodowej Stacji Kosmicznej (misja Sojuz TMA-2) zawarl zwiazek malzenski z Jekaterina Dmitijewa, obywatelka USA rosyjskiego pochodzenia, ktora w tym czasie znajdowala sie w Teksasie (prawodawstwo tego stanu zezwala na zawieranie malzenstwa na odleglosc).
- w Wielkiej Brytanii odnotowano rekord temperatury - w hrabstwie Kent slupek rteci siegnal 38.5 degC (101.3 degF).
- 11 sierpnia:
- prezydent Liberii Charles Taylor ustapil ze stanowiska.
- upaly we Francji - w Paryzu temperatura siegnela 44 degC i spowodowala smierc 144 osob.
- 14 sierpnia:
- 16 sierpnia - rzad libijski wzial na siebie odpowiedzialnosc za zamach nad Lockerbie.
- 19 sierpnia:
- w wyniku zamachu na siedzibe ONZ w Iraku zginal Specjalny Wyslannik Sekretarza Generalnego ONZ Sergio Vieira de Mello oraz 21 innych pracownikow Organizacji.
- w dokonanym przez czlonka Hamasu samobojczym zamachu bombowym na autobus w Jerozolimie zginely 23 osoby.
- 22 sierpnia - w eksplozji rakiety na brazylijskim kosmodromie Alcantara zginelo 21 osob.
- 23 sierpnia - utworzono Park Narodowy Ukkusiksalik w polnocnej Kanadzie.
- 25 sierpnia:
- w zamachu bombowym w Bombaju zginely 52 osoby.
- Indianie Tli Cho podpisali uklad z rzadem Kanady w sprawie nalezacego sie im terytorium.
- w wyborach prezydenckich w Rwandzie zwyciezyl urzedujacy prezydent Paul Kagame, zdobywajac 95% glosow.
- 29 sierpnia - co najmniej 95 osob zginelo w zamachu bombowym pod meczetem w Nadzafie, m.in. przywodca irackich szyitow ajatollah Mohammed Bakr Hakim.
Wrzesien
[edytuj | edytuj kod]- 3 wrzesnia - Pak Pong-ju zostal premierem Korei Polnocnej.
- 10 wrzesnia - w Sztokholmie zaatakowano nozem minister spraw zagranicznych Szwecji, Anna Lindh, ktora zmarla nastepnego dnia.
- 12 wrzesnia - ONZ zniosla sankcje wobec Libii.
- 13 wrzesnia - ponad 100 osob zginelo w Korei Poludniowej po przejsciu huraganu ,,Maemi".
- 14 wrzesnia:
- Szwedzi w referendum odrzucili przyjecie europejskiej waluty euro.
- mieszkancy Estonii opowiedzieli sie w referendum za przystapieniem do Unii Europejskiej.
- prezydent Gwinei Bissau Kumba Iala zostal obalony przez wojskowy zamach stanu, ktoremu przewodzil general Verissimo Correia Seabra.
- 16 wrzesnia - w pozarze w najwiekszym wiezieniu w Rijadzie w Arabii Saudyjskiej zginelo 67 wiezniow.
- 20 wrzesnia - mieszkancy Lotwy w referendum opowiedzieli sie za akcesja do Unii Europejskiej.
- 21 wrzesnia - o godz. 10:43 sonda Galileo (sonda kosmiczna) splonela w atmosferze Jowisza.
- 23 wrzesnia - przez ponad dwie godziny, 3 mln mieszkancow Szwecji i Danii pozbawionych bylo pradu.
- 25 wrzesnia - Japonia: trzesienie ziemi o sile 8 stopni w skali Richtera.
- 27 wrzesnia - Europejska Agencja Kosmiczna: rozpoczela sie misja sondy SMART-1.
- 28 wrzesnia:
- przez kilka godzin Wlochy pozbawione byly pradu. Powodem byla awaria elektrowni we Francji i Szwajcarii, w ktorych 2 z 4 linii doprowadzajacych prad do Wloch zostaly zerwane.
- pierwszy satelita europejski SMART-1 zostal umieszczony na orbicie ksiezycowej. Na orbicie umieszczone zostaly rowniez 2 satelity telekomunikacyjne.
- utworzono Agencje Unii Europejskiej ds. Bezpieczenstwa Lotniczego (European Aviation Safety Agency, EASA).
- 29 wrzesnia - deszcz meteorytow spadl na prowincje Orisa w Indiach raniac ponad 20 osob.
Pazdziernik
[edytuj | edytuj kod]- 4 pazdziernika - w samobojczym zamachu bombowym na restauracje w izraelskiej Hajfie zginelo 21 osob, a 51 zostalo rannych.
- 5 pazdziernika - Achmad Kadyrow zostal wybrany prezydentem Czeczenii.
- 7 pazdziernika - Arnold Schwarzenegger zostal gubernatorem stanu Kalifornia.
- 10 pazdziernika - na ekrany kin weszla pierwsza czesc filmu Quentina Tarantino ,,Kill Bill". W opinii rezysera jedyna osoba, ktora mogla zagrac glowna role w tej produkcji, byla Uma Thurman, znana z ,,Pulp Fiction".
- 12 pazdziernika - Michael Schumacher szosty raz wygral Formule 1.
- 15 pazdziernika:
- pierwszy lot zalogowy w chinskim programie kosmicznym: wystrzelona z kosmodromu Jiuquan rakieta nosna Dlugi marsz 2F wyniosla na orbite statek Shenzhou 5; na pokladzie znajdowal sie pilot wojskowy Yang Liwei, pierwszy ,,taikonauta" - po wypelnieniu misji awansowany na stopien pulkownika.
- Ilham @liyev zwyciezyl w wyborach prezydenckich w Azerbejdzanie.
- 17 pazdziernika:
- Carlos Mesa Gisbert zostal prezydentem Boliwii.
- wiezowiec Taipei 101 po zamontowaniu iglicy zostal najwyzszym budynkiem swiata.
- 19 pazdziernika - beatyfikacja Matki Teresy z Kalkuty.
- 21 pazdziernika:
- Jan Pawel II powolal 30 nowych kardynalow.
- zostala odkryta Eris, najwieksza znana planeta karlowata.
- 24 pazdziernika:
- Leonard Cohen zostal odznaczony Orderem Kanady.
- 25 pazdziernika:
- aresztowano rosyjskiego oligarche, wlasciciela koncernu Jukos Michaila Chodorkowskiego.
- w Lizbonie otwarto Estadio da Luz.
- 31 pazdziernika - Abdullah Ahmad Badawi zostal premierem Malezji.
Listopad
[edytuj | edytuj kod]- 1 listopada - ogloszono zareczyny nastepcy hiszpanskiego tronu ksiecia Filipa z dziennikarka Letizia Ortiz Rocasolano.
- 4 listopada:
- Artur Rasi-Zade ponownie wybrany premierem Azerbejdzanu.
- zaobserwowano najpotezniejszy w historii rozblysk sloneczny.
- 12 listopada - Nasirijja, Irak: w samobojczym zamachu bombowym zginely 23 osoby, w tym 19 wloskich karabinierow.
- 14 listopada - dostrzezono transneptunowa planetoide (90377) Sedna, o okresie orbitalnym liczacym ok. 12 500 lat.
- 15 listopada:
- 18 osob zginelo, a 27 zostalo rannych w stoczni we francuskim Saint Nazaire, gdy pod grupa osob zwiedzajacych nowo wybudowany statek pasazerski RMS ,,Queen Mary 2" zerwal sie trap.
- Rosja: otwarto Most Kinieszemski nad Wolga.
- Stambul: 25 osob zginelo, a ponad 300 zostalo rannych w wyniku wybuchow samochodow-pulapek przed dwiema synagogami.
- w Kopenhadze odbyl sie I Konkurs Piosenki Eurowizji dla Dzieci.
- 16 listopada:
- w Porto otwarto Stadion Smoka.
- w Dar es Salaam zawarto porozumienie pokojowe pomiedzy rzadem Burundi a rebelianckim ugrupowaniem CNDD-FDD.
- 17 listopada - Arnold Schwarzenegger rozpoczal urzedowanie jako gubernator Kalifornii.
- 20 listopada - kilka bomb eksplodowalo w Stambule niszczac brytyjskie placowki i zabijajac 27 osob.
- 22 listopada:
- gruzinscy opozycjonisci zajeli gmach parlamentu w Tbilisi, zmuszajac do ucieczki wyglaszajacego przemowienie prezydenta Eduarda Szewardnadze.
- udane awaryjne ladowanie transportowego Airbusa A300 w Bagdadzie, trafionego krotko po starcie pociskiem ziemia-powietrze przez rebeliantow.
- 23 listopada:
- ustapienie prezydenta Gruzji Edwarda Szewardnadze w wyniku masowych wystapien zwanych rewolucja roz.
- calkowite zacmienie Slonca widoczne w Australii, Nowej Zelandii, Antarktyce i Ameryce Poludniowej.
- 26 listopada - ostatni w historii lotnictwa lot Concorde'a.
- 28 listopada - francuskie superszybkie pociagi TGV przekroczyly granice miliarda przewiezionych pasazerow.
- 29 listopada - stabilizacja Iraku: w zasadzce pod Bagdadem zginelo 7 hiszpanskich agentow wywiadu. W innym incydencie w Tikricie zginelo dwoch dyplomatow japonskich.
Grudzien
[edytuj | edytuj kod]- 1 grudnia - zostala przedstawiona tzw. Inicjatywa genewska, bliskowschodni plan pokojowy powstaly na podstawie porozumienia kilkuset politykow i dzialaczy pokojowych Izraela i Palestyny.
- 5 grudnia:
- otwarto najdluzszy rosyjski kolejowy Tunel Polnocnomujski.
- w wyniku wybuchu bomby w pociagu na stacji Jessentuki w rosyjskim Kraju Stawropolskim zginely 44 osoby, a 150 zostalo rannych.
- 7 grudnia - w Rosji odbyly sie wybory parlamentarne.
- 9 grudnia - 6 osob zginelo, a 13 zostalo rannych w samobojczym zamachu dokonanym przez dwie Czeczenki w Moskwie.
- 12 grudnia:
- Paul Martin zostal premierem Kanady.
- w Norwegii padl Keiko, orka znana z serii filmow Uwolnic orke.
- 13 grudnia:
- fiaskiem zakonczyly sie negocjacje na szczycie w Brukseli, dotyczace pierwszego projektu europejskiej konstytucji.
- w Iraku schwytano ukrywajacego sie prezydenta Saddama Husajna.
- 14 grudnia - ponownie otwarto Gran Teatro La Fenice w Wenecji, odbudowany po pozarze z 1996 roku.
- 17 grudnia - w setna rocznice pierwszego lotu samolotem, dokonano oblotu pierwszego prywatnego samolotu kosmicznego SpaceShipOne.
- 23 grudnia:
- Ivo Sanader zostal premierem Chorwacji.
- Bank Centralny Brazylii(inne jezyki) wycofal z obiegu monety o nominale 1 reala produkowane w 1994 r. ze wzgledu na czeste podrabianie tych monet[5][6].
- 25 grudnia:
- Europejska Agencja Kosmiczna: utracono lacznosc z marsjanskim ladownikiem Beagle 2.
- 141 osob zginelo, a 24 zostaly ranne w katastrofie gwinejskiego Boeinga 727-223, ktory rozbil sie na plazy, krotko po starcie z lotniska w Kotonu (Benin).
- Norweg Kurt Nielsen wygral w Londynie konkurs piosenki World Idol.
- w zamachu bombowym dokonanym przez palestynskiego terroryste-samobojce na przystanku autobusowym w izraelskim miescie Petach Tikwa zginelo 4 Izraelczykow, a 26 zostalo rannych.
- w nieudanym zamachu bombowym na prezydenta Pakistanu Perveza Musharrafa w Rawalpindi zginelo 15 osob (w tym 2 jadacych furgonetkami zamachowcow-samobojcow), a 46 zostalo rannych.
- 26 grudnia - trzesienie ziemi w rejonie starozytnego miasta Bam w Iranie; zginelo 26 271 osob.
- 29 grudnia - na Polwyspie Kolskim w polnocnej Rosji zmarl ostatni uzytkownik jezyka akkala.
Data por roku
[edytuj | edytuj kod]- Lato - liczne pozary lasow w poludniowej Europie.
Wydarzenia sportowe
[edytuj | edytuj kod]- 9 lutego - reprezentacja Polski w hokeju na trawie w wersji halowej zdobyla srebrny medal mistrzostw swiata rozgrywanych w Lipsku w Niemczech. W finale przegrala z reprezentacja Niemiec 1:7.
- 22 lutego - Adam Malysz wygral konkurs o Mistrzostwo Swiata w Predazzo.
- 28 lutego - Adam Malysz zdobyl zloty medal podczas Mistrzostw Swiata w Predazzo. Zostal tym samym czwartym skoczkiem w historii, ktory wygral oba indywidualne konkursy na jednych mistrzostwach.
- 5 marca - wszedl w zycie Swiatowy Kodeks Antydopingowy.
- 6 marca - Wisla Krakow odpadla w 1/8 finalu Pucharu UEFA po przegranym meczu z S.S. Lazio 1-2. W Rzymie padl remis 3-3.
- 23 marca - Adam Malysz jako pierwszy i jedyny skoczek w historii, trzeci raz z rzedu zdobyl Krysztalowa Kule za zwyciestwo w klasyfikacji generalnej Pucharu Swiata.
- 20 czerwca - zalozony zostal klub sportowy MKS Kluczbork.
- 22 czerwca - odbyl sie mecz pilkarski Szczakowianka Jaworzno-Swit Nowy Dwor Mazowiecki, po ktorym wybuchla tzw. afera barazowa.
- 8 sierpnia - w Tule, Rosjanka Julija Pieczonkina pobila rekord swiata w biegu na 400 m ppl. wynikiem 52,34 s.
- 28 wrzesnia - Reprezentacja Polski kobiet w siatkowce kobiet po raz pierwszy w historii zdobyla Mistrzostwo Europy.
- 12 pazdziernika - Michael Schumacher szosty raz wygral Formule 1.
- 4-11 grudnia - odbyly sie 3. Swiatowe Wojskowe Igrzyska Sportowe zawody dla sportowcow-zolnierzy zorganizowane przez Miedzynarodowa Rade Sportu Wojskowego (CISM) we wloskiej Katanii na Sycylii. Polska w klasyfikacji medalowej zajela 11. miejsce.
Urodzili sie
[edytuj | edytuj kod]Styczen
[edytuj | edytuj kod]- 1 stycznia - Giada Tomaselli, wloska skoczkini narciarska
- 3 stycznia:
- Jakub Jankiewicz, polski aktor
- Greta Thunberg, szwedzka aktywistka klimatyczna
- 4 stycznia - Jaeden Martell, amerykanski aktor
- 5 stycznia - Barbara Skrobiszewska, polska biathlonistka
- 7 stycznia - Ada Aronen, finska siatkarka
- 9 stycznia:
- Caleb Houstan, kanadyjski koszykarz
- Darja Vidmanova, czeska tenisistka
- 11 stycznia - Milena Gorska, polska gimnastyczka
- 12 stycznia - Yiselena Ballar Rojas, kubanska lekkoatletka, oszczepniczka
- 13 stycznia:
- Oksana Sielechmietjewa, rosyjska tenisistka
- Britt Weerman, holenderska lekkoatletka, skoczkini wzwyz
- Aleksander Wisniewski, polski koszykarz
- 15 stycznia:
- Aleksander Buksa, polski pilkarz
- Mariusz Fornalczyk, polski pilkarz
- 16 stycznia:
- Zoe Atkin, brytyjska narciarka dowolna
- Konrad Badacz, polski biathlonista
- Diana Davis, rosyjska lyzwiarka figurowa
- 17 stycznia - Eva-Lotta Kiibus, estonska lyzwiarka figurowa
- 20 stycznia - Antonia Ruzic, chorwacka tenisistka
- 23 stycznia:
- Kim Ye-lim, poludniowokoreanska lyzwiarka figurowa
- Bishara Morad, szwedzki piosenkarz pochodzenia syryjskiego
- Apollinarija Panfilowa, rosyjska lyzwiarka figurowa
- 27 stycznia - Paulina Ramanauskaite, litewska lyzwiarka figurowa
- 28 stycznia - Whitney Peak, ugandyjsko-kanadyjska aktorka
- 30 stycznia - Ausar Thompson, amerykanski koszykarz
Luty
[edytuj | edytuj kod]- 4 lutego - Edvin Ryding, szwedzki aktor filmowy i telewizyjny
- 7 lutego:
- Mateusz Bartkowiak, polski zuzlowiec
- Alice D'Amato, wloska gimnastyczka
- 10 lutego - Max Christie, amerykanski koszykarz
- 13 lutego:
- Kim Jin-young, poludniowokoreanska aktorka
- Aleksandra Wolczak, polska lekkoatletka, plotkarka i sprinterka
- 19 lutego - Ariel Mosor, polski pilkarz
- 25 lutego - Brandin Podziemski, amerykanski koszykarz polskiego pochodzenia
- 26 lutego:
- Lim Eun-soo, poludniowokoreanska lyzwiarka figurowa
- Jamal Musiala, niemiecki pilkarz pochodzenia nigeryjskiego
Marzec
[edytuj | edytuj kod]- 3 marca - Mohamed El-Sayed, egipski szermierz
- 6 marca - Malou Prytz, szwedzka piosenkarka
- 7 marca - Polina Kostiukowicz, rosyjska lyzwiarka figurowa
- 9 marca - Sunisa Lee, amerykanska gimnastyczka
- 10 marca - Ryan Nembhard, kanadyjski koszykarz
- 11 marca - Dominika Pierzchala, polska siatkarka
- 12 marca:
- Lara Logar, slowenska skoczkini narciarska
- Malina Weissman, amerykanska aktorka, modelka
- 15 marca - Ku Yeon-woo, poludniowokoreanska tenisistka
- 17 marca:
- Oliwier Bednarek, polski koszykarz
- Dyson Daniels, australijski koszykarz
- 18 marca - Machiko Kubota, japonska skoczkini narciarska
- 20 marca - Cooper Hoffman, amerykanski aktor
- 21 marca:
- Tomas Rataj, czeski pilkarz
- Marta Maslowska, polska koszykarka
- 23 marca:
- Isak Bergmann Johannesson, islandzki pilkarz
- Kacper Sezonienko, polski pilkarz
- 24 marca:
- Dzenifera Germane, lotewska narciarka alpejska
- Georgiana Popa, rumunska siatkarka
- 25 marca:
- Wiktorija Lazarienko, rosyjska narciarka dowolna
- Magdalena Niemczyk, polska lekkoatletka, sprinterka
- 26 marca - Bhad Bhabie, amerykanska raperka
- 27 marca - Jekatierina Riabowa, rosyjsko-azerska lyzwiarka figurowa
- 30 marca - Mine de Klerk, poludniowoafrykanska lekkoatletka, dyskobolka i kulomiotka
Kwiecien
[edytuj | edytuj kod]- 4 kwietnia - Yuka Fujikura, japonska zapasniczka
- 5 kwietnia - Anna Matuszewicz, polska lekkoatletka, skoczkini w dal
- 8 kwietnia - Kaila Kuhn, amerykanska narciarka dowolna
- 9 kwietnia:
- Marija Bondarienko, rosyjska tenisistka
- Siri Wigger, szwajcarska biegaczka narciarska
- 17 kwietnia - Sugar Katinka Battai, wegierska szablistka
- 22 kwietnia - Mateo Antoni, urugwajski pilkarz
- 23 kwietnia - Paige van der Westhuizen, plywaczka z Zimbabwe
- 28 kwietnia - Mariana Rojas, wenezuelska zapasniczka
- 29 kwietnia:
- Maud Angelica Behn, norweska ksiezniczka
- Holger Vitus Nodskov Rune, dunski tenisista
- Abd ar-Rahman Ahmad Ali Muhammad Umar, egipski zapasnik
Maj
[edytuj | edytuj kod]- 1 maja:
- Maksim Bartolj, slowenski skoczek narciarski
- Lizzy Greene, amerykanska aktorka
- 3 maja - Elsa Jacquemot, francuska tenisistka
- 4 maja - Saga Vanninen, finska lekkoatletka, wieloboistka
- 5 maja - Carlos Alcaraz, hiszpanski tenisista
- 6 maja - Mary Stoiana, amerykanska tenisistka
- 8 maja - Mulaj Hassan, syn krola Maroka Muhammada VI i krolowej Lalli Salmy
- 11 maja - Kendall Brown, amerykanski koszykarz
- 12 maja:
- Malaki Branham, amerykanski koszykarz
- Minnat Allah Ahmad Usman Mustafa Badran, egipska zapasniczka
- 13 maja - Jabari Smith, amerykanski koszykarz
- 14 maja - Sofija Nadyrszyna, rosyjska snowboardzistka
- 16 maja - Lois Boisson, francuska tenisistka
- 19 maja - JoJo Siwa, amerykanska piosenkarka, tancerka, aktorka, osobowosc medialna pochodzenia polskiego
- 20 maja:
- Astrid Montero, wenezuelska zapasniczka
- Jeremy Sochan, polski koszykarz, posiadajacy takze amerykanskie obywatelstwo
- 21 maja - Pia Maria, austriacka piosenkarka
- 22 maja - Christine Mboma, namibijska lekkoatletka, sprinterka
- 23 maja - Alicja Dobrolecka, polska gimnastyczka
- 24 maja - Alicja Jarzab, polska koszykarka
- 25 maja:
- Oleksandra Chomenec, ukrainska zapasniczka
- Britt Richardson, kanadyjska narciarka alpejska
- 27 maja - Franco Colapinto, argentynski kierowca wyscigowy
- 29 maja - Zander Rhodes, amerykanska florecistka
- 30 maja:
- Jelizawieta Szanajewa, rosyjska lyzwiarka figurowa
- Shaedon Sharpe, kanadyjski koszykarz
Czerwiec
[edytuj | edytuj kod]- 2 czerwca - Nurgyul Salimova, bulgarska szachistka pochodzenia tureckiego
- 4 czerwca - Polina Kudermietowa, rosyjska tenisistka
- 5 czerwca - Zuzanna Jablonska, polska piosenkarka
- 9 czerwca - Nikola Jovic, serbski koszykarz
- 10 czerwca - Alexia Carutasu, rumunska siatkarka
- 12 czerwca - Ludzi Walid Chalaf Jasin, egipska zapasniczka
- 16 czerwca - Anna Cathcart, kanadyjska aktorka
- 17 czerwca - Patrycja Waszczuk, polska szachistka
- 21 czerwca - Lisa Pigato, wloska tenisistka
- 22 czerwca:
- Elles Dambrink, holenderska siatkarka
- Alisa Kozykina, rosyjska piosenkarka
- Kilian Nikiema, burkinski pilkarz, bramkarz
- 25 czerwca - Klaudia Wnorowska, polska koszykarka
- 29 czerwca - Jude Bellingham, angielski pilkarz
Lipiec
[edytuj | edytuj kod]- 1 lipca:
- Tate McRae, kanadyjska piosenkarka, autorka tekstow, tancerka
- Storm Reid, amerykanska aktorka
- 4 lipca:
- Polina Bogusiewicz, rosyjska piosenkarka
- Anna Nedza-Kubiniec, polska biathlonistka
- 5 lipca - Nancy Genzel Abouke, nauruanska sztangistka
- 6 lipca - Maks Kasnikowski, polski tenisista
- 14 lipca:
- Rushana Abdirasulova, uzbecka zapasniczka
- Marta Sztaberska, polska koszykarka
- 20 lipca - Rosa Pohjolainen, finska narciarka alpejska
- 23 lipca:
- Fukaj, polski raper, autor tekstow
- Manola Skobelska, ukrainska zapasniczka
- 27 lipca - Elvina Kalieva, amerykanska tenisistka
- 28 lipca - Esmee Brugts, holenderska pilkarka
Sierpien
[edytuj | edytuj kod]- 3 sierpnia - Dylan Bibic, kanadyjski kolarz torowy
- 14 sierpnia - Kornelia Lesiewicz, polska lekkoatletka, sprinterka
- 17 sierpnia:
- Rayan Cherki, francuski pilkarz pochodzenia algierskiego
- The Kid Laroi, australijski piosenkarz, raper, autor tekstow, producent muzyczny
- Nastasja Schunk, niemiecka tenisistka
- 17 sierpnia - Yang Han-yeol, poludniowokoreanski aktor
- 18 sierpnia - Wieronika Szyszkina, kazachska skoczkini narciarska
- 19 sierpnia - Kacper Trelowski, polski pilkarz, bramkarz
- 20 sierpnia - Gabriel (ksiaze belgijski), drugie dziecko nastepcy tronu belgijskiego - ksiecia Filipa i jego zony Matyldy
- 24 sierpnia:
- Alona Kostornoj, rosyjska lyzwiarka figurowa
- Elijah Krahn, niemiecki pilkarz
- Julia Szeremeta, polska piesciarka
- 25 sierpnia - A.J. Griffin, amerykanski koszykarz
- 26 sierpnia - Trevor Keels, amerykanski koszykarz
- 28 sierpnia - Quvenzhane Wallis, amerykanska aktorka
- 30 sierpnia - Yasmin Finney, brytyjska aktorka
Wrzesien
[edytuj | edytuj kod]- 1 wrzesnia - An Yu-jin, poludniowokoreanska piosenkarka
- 3 wrzesnia:
- Arjun Erigaisi, indyjski szachista
- Jack Dylan Grazer, amerykanski aktor
- Eileen Gu, amerykansko-chinska narciarka dowolna
- Mark Kondratiuk, rosyjski lyzwiarz figurowy
- 4 wrzesnia - Tang Muhan, chinska plywaczka
- 6 wrzesnia - Utana Yoshida, japonska lyzwiarka figurowa
- 11 wrzesnia - Lucija Tarkus, slowenska wspinaczka sportowa
- 14 wrzesnia - Jett Howard, amerykanski koszykarz
- 17 wrzesnia - Ai Mori, japonska wspinaczka sportowa
- 21 wrzesnia - Kobe Bufkin, amerykanski koszykarz
- 23 wrzesnia - Julia Maik, polska plywaczka
- 24 wrzesnia - Joe Locke, brytyjski aktor
- 25 wrzesnia:
- Kryscina Dzmitruk, bialoruska tenisistka
- Bella Ramsey, brytyjska aktorka
Pazdziernik
[edytuj | edytuj kod]- 1 pazdziernika - Aja Sulajman, egipska zapasniczka
- 5 pazdziernika:
- Ignacy Blazejowski, polski piosenkarz, autor tekstow, kompozytor
- Eden Golan, izraelska piosenkarka
- 6 pazdziernika:
- Xavier Dziekonski, polski pilkarz
- Olha Mikutina, ukrainsko-austriacka lyzwiarka figurowa
- 7 pazdziernika - Alicja Wieniawa, polska aktorka
- 10 pazdziernika - Tatiana Prozorowa, rosyjska tenisistka
- 13 pazdziernika - Martyna Czyrnianska, polska siatkarka
- 16 pazdziernika - Maja Chamot, polska lekkoatletka, tyczkarka
- 19 pazdziernika - Mateusz Sitek, polski wojskowy, zolnierz 1 Warszawskiej Brygady Pancernej (zm. 2024)
- 28 pazdziernika:
- Bambi, polska raperka, autorka tekstow
- Trinity San Antonio, portorykanska koszykarka
- 29 pazdziernika - Omari Hutchinson, jamajsko-angielski pilkarz
- 30 pazdziernika - Antonio Silva, portugalski pilkarz
- 31 pazdziernika - Ringo Miyajima, japonska skoczkini narciarska, kombinatorka norweska
Listopad
[edytuj | edytuj kod]- 3 listopada - Szymon Kolakowski, polski koszykarz
- 5 listopada - Julian Phillips, amerykanski koszykarz
- 7 listopada - Park Ji-hu, poludniowokoreanska aktorka
- 8 listopada - Ludwika, corka Edwarda, hrabiego Wesseksu
- 11 listopada - Akari Fujinami, japonska zapasniczka
- 13 listopada:
- Emma Aicher, niemiecka narciarka alpejska
- Salma Paralluelo, hiszpanska pilkarka pochodzenia gwinejskiego
- 14 listopada - Zuzanna Famulok, polska plywaczka
- 18 listopada:
- Jalen Duren, amerykanski koszykarz
- Marija Timofiejewa, rosyjska tenisistka
- 20 listopada - Gradey Dick, amerykanski koszykarz
- 21 listopada - Darja Keluszyk, ukrainska pilkarka, bramkarka
- 26 listopada - Leonard Miller, kanadyjski koszykarz
- 27 listopada - Isaac del Toro, meksykanski kolarz szosowy
Grudzien
[edytuj | edytuj kod]- 2 grudnia:
- Jan Habdas, polski skoczek narciarski[7]
- Noma Noha Akugue, niemiecka tenisistka
- 5 grudnia - Wei Sijia, chinska tenisistka
- 7 grudnia - Katarzyna Amalia, corka ksiecia Wilhelma Aleksandra, nastepcy tronu holenderskiego
- 10 grudnia - Polina Jacenko, rosyjska tenisistka
- 18 grudnia - Lucrezia Beccari, wloska lyzwiarka figurowa
- 21 grudnia - David Vukovic, bosniacki pilkarz
- 25 grudnia - Aleksandra Zukowska, polska koszykarka
- 30 grudnia - Dina Ayada, belgijska piosenkarka, raperka pochodzenia marokanskiego
Zmarli
[edytuj | edytuj kod] Osobny artykul: Zmarli w roku 2003.
Zdarzenia astronomiczne
[edytuj | edytuj kod]- 4 stycznia - Ziemia najblizej Slonca: 147,103 mln km
- 5 stycznia - mial miejsce pierwszy od 1296 roku tranzyt Saturna i jego ksiezyca Tytana na tle Mglawicy Kraba. Dzieki promieniowaniu rentgenowskiemu emitowanemu przez znajdujacy sie w mglawicy pulsar zarejestrowano obraz i zmierzono grubosc atmosfery Tytana.
- 1 maja - Ksiezyc najdalej Ziemi:406 528 km
- 7 maja - z terytorium Polski widoczny byl tranzyt Merkurego na tle tarczy Slonca.
- 16 maja - calkowite zacmienie Ksiezyca; w Polsce widoczny poczatek
- 31 maja - obraczkowe zacmienie Slonca (Soros 147) widoczne w Europie, Azji i Ameryce Polnocnej. Poniewaz cien Ksiezyca padal na powierzchnie Ziemi pod malym katem, pas zacmienia rozciagal sie na 4900 kilometrow i byl szerszy niz podczas jakiegokolwiek zacmienia w tym stuleciu[8].
- 4 lipca - Ziemia najdalej Slonca: 152,100 mln km
- 28 sierpnia - wielka opozycja Marsa: planeta znalazla sie najblizej Ziemi od 60 000 lat: 55 758 006 km. Poprzednio rekord ten byl pobity 12 wrzesnia roku 57 617 p.n.e. w srodkowej epoce kamienia lupanego. Obecny rekord Mars pobije 28 sierpnia 2287 roku.
- 9 listopada - calkowite zacmienie Ksiezyca; widoczne w Polsce
- 23 listopada - calkowite zacmienie Slonca (Soros 152). Pas calkowitego zacmienia, chociaz szeroki przecial tylko jeden kontynent: Antarktyde. Jedynym zamieszkalym miejscem, gdzie widoczne bylo zacmienie, byla rosyjska stacja badawcza Mirny. W wiekszej czesci Australii i na nowozelandzkiej Wyspie Poludniowej bylo widoczne zacmienie czesciowe[8].
- 24 listopada - Ksiezyc najblizej Ziemi: 356 812 km
Nagrody Nobla
[edytuj | edytuj kod]- z fizyki - Aleksiej Abrikosow, Witalij Ginzburg, Anthony Leggett
- z chemii - Peter Agre, Roderick MacKinnon
- z medycyny - Paul C. Lauterbur, sir Peter Mansfield
- z literatury - John Maxwell Coetzee
- nagroda pokojowa - Szirin Ebadi
- z ekonomii - Robert Engle, Clive Granger
Swieta ruchome
[edytuj | edytuj kod]- Tlusty czwartek: 27 lutego
- Ostatki: 4 marca
- Popielec: 5 marca
- Niedziela Palmowa: 13 kwietnia
- Pamiatka smierci Jezusa Chrystusa: 16 kwietnia
- Wielki Czwartek: 17 kwietnia
- Wielki Piatek: 18 kwietnia
- Wielka Sobota: 19 kwietnia
- Wielkanoc: 20 kwietnia
- Poniedzialek Wielkanocny: 21 kwietnia
- Wniebowstapienie Panskie: 29 maja
- Zeslanie Ducha Swietego: 8 czerwca
- Boze Cialo: 19 czerwca
Zobacz tez
[edytuj | edytuj kod]| Zobacz multimedia zwiazane z tematem: 2003 |
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- | Uchwala w sprawie uczczenia wybitnych osiagniec Ignacego Lukasiewicza, pioniera swiatowego przemyslu naftowego i gazowniczego [online], ww2.senat.pl [dostep 2017-11-21] .
- | Aktualnosci
- | Europejski Rok Osob Niepelnosprawnych - 2003. Urzad Komitetu Integracji Europejskiej, 2004-04-26. [dostep 2015-07-20].
- | Ustawa z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorzadu terytorialnego (Dz.U. z 2003 r. nr 203, poz. 1966)
- | 1 Real stainless steel coin exchange. [w:] Banco Central do Brasil [on-line]. [dostep 2021-03-25]. (ang.).
- | Darlan Alvarenga, Gabriela Gasparin: Unica fora de circulacao, moeda original de R$ 1 e negociada a R$ 10. [w:] G1 Globo [on-line]. 2021-07-01. [dostep 2021-03-25]. (port.).
- | Skoki narciarskie. Jan HABDAS [online], skijumping.pl [dostep 2022-10-12] .
- | a b Philip S. Harrington: Zacmienie!. Warszawa: Proszynski i S-ka, 1999, s. 134 i dalsze. ISBN 83-7255-010-7.
Kalendaria tematyczne - rok 2003