Icerige atla

Modem

Vikipedi, ozgur ansiklopedi
Harici modem

Modem veya cevirge, tanim olarak "Modulator" ve "Demodulator" kelimelerinin birlesiminden uretilmistir. Modem, bilgisayarlarin genel aga baglantisini saglayan ve bir bilgisayari uzak yerlerdeki bilgisayar(lara) baglayan aygittir. Modem, verileri ses sinyallerine ses sinyallerini verilere donusturerek verileri tasir. Genis ag kurmak icin mutlaka bulunmasi gereken ag elemanidir.[1]

Modemlere en bilinen ornek, ses bant modem (voice band modem)dir. Bu modem kisisel bir bilgisayardaki dijital veriyi telefon kanalinin ses frekansi araliginda elektiriksel sinyallere donusturur. Bu sinyaller telefon hatlari uzerinden tasinir ve bir baska alici modemde tekrar dijital veriye donusturulur.

Modemler genellikle birim zamanda gonderebildikleri veri (data) miktari ile siniflandirilirlar ve bu miktar genelde bit bolu saniye (bit/s) olarak olculur. Ayni zamanda modemler baud ile olculen simge hizlarina (symbol rate) gore de siniflandirilabilirler.

Belgegecer modemler

[degistir | kaynagi degistir]

Cevirgeler veri iletimi icin yapilmis olmalarina karsin artik standart olarak belgegecer iletisim ozelliklerini de kendilerinde barindirmaktadirlar. Baska bir belgegecer aygitina gereksinim duymamalari yayginlasmalarini saglamistir. Bilgisayar ortaminda yazilmis belgeler veya cizimler kolayca yazilimlar araciligiyla istenen kisi veya kisilere belgegecilebilir. Dis ortamlardan da bir yazi ve cizimler alinabilir. Disaridan gelen belgeler eger istenirse dogrudan yaziciya yonlendirilir ve baski yapilabilir.

Modemlerin belgegecer ozelligini iceren bazi terimler

[degistir | kaynagi degistir]

CLASS L: Modemler standart Hayes-tipi AT yazilim komutlariyla isleyislerini yuruturler ve gelen belgeleri otomatik olarak alamazlar.

CLASS 2: Modemler donanim olarak faks kabiliyetine sahiptirler ve gelen sinyalin faks veya veri oldugunu kendileri tanirlar.

Belgegecer modem turleri

[degistir | kaynagi degistir]

Belgegecer modemler hizlarina ve teknolojik cesitlerine gore 4 topluluga ayrilirlar;

  • GROUP 1'e dahil faks/modemler standart 8-1/2 "x11" sayfayi yaklasik olarak 6 dakikada gonderir.

gunde bir saatten fazla oynannmaz

  • GROUP 2'ye dahil faks/modemler standart 8-1/2 "x11" sayfayi yaklasik olarak 3 dakikada gonderir.
  • GROUP 3'e dahil faks/modemler standart 8-1/2 "x11" sayfayi yaklasak olarak 20 saniyede gonderir.
  • GROUP 4'e dahil faks/modemler gercek birer saheserdir ve 64000 bps gibi cok yuksek hizlarda calisir.

Modemin terimler dizgesi, terminolojisi

[degistir | kaynagi degistir]

Senkron: Veri gonderimi yapilirken, belirli zaman dilimine bagli olarak veri paketlerinin basina veya sonuna veri bit'leri eklenmez.

Asenkron: Iletisim sureci. Iletilem verihin boyutuina gore degisebilmektedir Karakterlerin transfer edilis surecleri degisken oldugundan dolanyi gonderici modem alici modeme karakterlerin baslangic ve bitisini bildiren veri bitleri gonderir. Bu iletisime asenkron denir.

Duplex: Modemlerde bulunan bu ozellik her iki yone veri iletebilirler anlamina gelir.

Half Duplex: Veri iletisimi esnasinda bir modem gonderir diger modem alir. Ayni anda veri iletisimi yapilmaz.

Full Duplex: Modemler veri iletimini her iki yone ayni anda yapabilecegi anlamina gelir.

Flash ROM: Software ile guncellenebilen ROM lardir.

ISDN: (lmtegrated Services Digital NetvYork) Sayisal bir hat turudur. Modem gerektirmez cunku modulasyon islemine savisal hatta gerek kalmaz. Modem yerine bir ISDN adaptoru kullanilir. ISDN hattinda 3 kanal bulunur. 2 Ad B ve l Ad D B kanali 64000 bps D kanali ise 16000 bps veri iletebilir. D kanali genelde kontrol icim kullanilir.

Hayes ESP (Enhnamced Serial Port): 16550 UART'in saglayacagi hiz az gelirse bu kart kullanilir. Bu kart CPU uzerindeki tum iletisim yukunu alacagindan sistem daha yuksek performansa sahip oluyor.

ASCII Transfer: Sadece text dosyalari icin kullanilan veri aktarma metodu.

X Modem: 128 byte paket kullanan hata kodu iceren sikistirilmis veri aktarim metodu. metodun mikrodenetleyicilerde kullanmi icin ornek bir uygulama XModemTur.pdf belgesinde yer aliyor.

Y Modem: 1024 byte paketler kullaniyor. Xmodem-l K da denilir.

Y Modem-g: Hata duzeltmeli modemler icim tasarlanimnistir.

Z Modem: Daha buyuk paket boylari ve kesilme durumunda kalinan yerden devam etmeyi destekleyen veri aktarim metodu.

Kermit: Kolombia Universitesi'nde gelistirilen aktarim metodu degisik tipte bilgisayarlar arasinda iletisimde kullanilir.

Sealink: X Modem versiyonu aktarim gecikmelerini engellemek icin paket anahtarlamali aglarda kullanilir.

ASVD: (Analog Simultaneous Voice and Data) Ayni anda hem veri iietisimi hem de karsi tarafla konusma yapilabilir.

MNP: (Mikrokom NetVYorkimg Protokol) Mikrofon firmasi tarafinda gelistirilmis hata kontrol protokolu Harici modemler Harici guc unitesinden beslenirler.

Bilgisayarin seri cikisindan kablo ile bagli olup sistemin veriyoluna ekstra yuk getirmezler.

Herhangi kilitlenme esnasinda kolayca reset edilebilirler.

Portatif olduklari icin birden fazla terminale kolayca tasinabilirler.

On gosterge panelinden (LED veya LCD ekran) yaptigi islemler takip edilebilir.

Herhangi bir sistem cakismasina yol acmazlar.

Yazilim veya donanim tarafindan kontrol edilebilir.

Modem turleri

[degistir | kaynagi degistir]
Dahili (internal) modem
Harici (external) modem

Dahili (internal) modemler

[degistir | kaynagi degistir]

Bilgisayarin ana veriyoluna direkt monte edilebildiklerinden daha aktif gorev yaparlar. Cihazin Seri Portlarini mesgul etmeyip yazilimsal COM Port uzerinde de calisabilirler. Sabit seri port kullanmadigi icin uzerindeki Jumper' lar ile ayarlanmasi gerekmektedir (PnP ler haric). Gucunu cihazin guc kaynagindan dahili olarak temin eder. Ses ayarlari yazilim kontrolludur..

Harici (external) modemler

[degistir | kaynagi degistir]

Bilgisayara disaridan kabloyla baglanan modemlerdir. Harici modemlerin uzerlerinde, telefon hattinin ve modemin bilgisayarla baglantisini saglayan kablonun (Ethernet veya USB kablosu) takilacagi giris-cikis birimleri ile modemin guc besleme girisi bulunur. Bu modemler genellikle birer kutu gorunumu seklindedirler. Harici modemlerin on yuzlerinde, kullanicilara modemin o anki durumuyla ilgili bilgi vermek amaciyla isiklar bulunur.

Harici modemlerin on yuzunde gorebileceginiz isiklarin anlamlari

[degistir | kaynagi degistir]

Asagida, harici modemlerin on yuzunde gorebileceginiz isiklarin uzerindeki kisaltmalar ve bu kisaltmalarin anlamlari yer almaktadir.

HS: (High Speed) Yuksek hiz Modem 2400bps'ten daha hizli baglandiginda yanar.

AA: (Auto Answer) Otomatik cevaplama Otomatik cevaplamada birakildiginda yanar.

CD: (Carrier Detect) Baglanti kuruldu Karsi modemle baglanti kuruldugunda yanar.

OH: (Off Hook) Hatta Modem telefon hatti aldiginda yanar.

SD: (Send Data) Veri gonderiyor Modem veri gondermeye basladiginda yanar.

RD: (Receive Data) Veri aliyor Modem veri almaya basladiginda yanar.

TR: (Terminal Ready) Modem hazir Modem programinda terminal ekranina gecildiginde yanar.

MR: (Modem Ready) Modem acik Modem acildiginda yanar.

PCMCIA modemler

[degistir | kaynagi degistir]

PCMCIA urunler portatif bilgisayarlar icin ozel dizayn edilmis bir standarttir. Boyutu kredi karti boyutlarinda olup. Cihazlarin uzerindeki ozel yuvalara monte edilmek uzere dizayn edilmislerdir. Yeni uretilen PCMCIA modemlerin %80'i Windows 95 ortaminda PnP ozelligini de desteklemektedir.

Ses modemleri

[degistir | kaynagi degistir]

Ses modemleri telefon hatlari uzerinden ses oynatma ve kaydetme kapasitesine sahip duz modemlerdir. Telefon uygulamalari icin kullanilir. Bu tur modemler ozel degis-tokus(takas) sube sistemleri icin yabanci takas ofislerinde kullanilabilir.

TDM kelimesi Time Division Multiplexing kelimelerinin bas harflerinin yan yana gelmesi ile yazilir. Birden fazla dijital sinyalin tek bir kanal icerisinden gonderilmesi islemi olarak dusunulebilir. Ornek olarak bant genisligi 2048 Kbps olan fiziksel bir veri kanali, 64 Kbps olan 32 adet zaman dilimlerine bolunebilir. Her bir 64 Kbps olan data kanalindan da farkli veri veya ses tasinabilir. Fakat normalde fiziksel olarak sadece 1 adet veri iletim kanaliniz mevcuttur. TDM teknolojisi SDH, SONET, PDH gibi yapilarda kullanilir. TDM devrelerinde veri iletimi senkrondur. Telekom santrallerinde PRI hatlar TDM teknolojisini destekleyen modemler ile tasinir, bu modemlerin kullanici arayuzu TDM teknolojisini kullanan G.703/G.704 standartlarini destekleyen E1 olarak da adlandirilan portlardir. Bu modemler uzak lokasyona data transmisyon islemini simetrik DSL olan HDSL ya da SHDSL teknolojileri ile yapar.

Wikimedia Commons'ta Modem ile ilgili ortam dosyalari mevcuttur.
  1. ^ "Where Did the Modem Come From?". ThoughtCo (Ingilizce). 14 Ocak 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi. Erisim tarihi: 29 Ocak 2024.