Minnesota

Minnesota e un dos 50 estados dos Estados Unidos de America, situado na rexion do Medio Oeste (Midwest). E o duodecimo (12o) maior estado dos Estados Unidos, cunha superficie de 225.365 km2. O estado de Minnesota foi constituido a partir da metade oriental do territorio de Minnesota, e foi o 32o estado en ser admitido na Union, en 1858. A sua poboacion, de mais de cinco millons de habitantes, descende fundamentalmente de emigrantes da Europa Occidental. As minorias raciais principais son os afroamericanos, os asiaticos, os hispanos, os nativos americanos descendentes dos habitantes orixinais, e as recentes comunidades de inmigrantes somalis e hmong.

Pouco mais da metade de toda a poboacion de Minnesota concentrase na area metropolitana das Cidades Xemelgas (Twin Cities), o centro estatal de transportes, negocios e industrias, e fogar dunha comunidade artistica internacionalmente reconecida. O resto do estado, conecido como Gran Minnesota (Greater Minnesota), consiste en vastas praderias dedicadas a agricultura intensiva ao oeste, bosques caducifolios ao leste, e o menos poboado bosque boreal, ao norte. O estado e conecido tamen polo seu alcume, a "Terra dos 10.000 Lagos". Tales lagos, xunto cos demais cursos de auga e os seus numerosos parques e bosques nacionais ofrecen aos residentes e aos turistas un vigoroso estilo de vida ao aire libre.

O seu clima extremo contrasta coa moderacion dos habitantes de Minnesota. O estado e conecido pola sua politica de moderada a progresiva, polas suas politicas sociais e pola sua alta participacion civica en temas politicos. Figura entre os estados mais sans, e conta cunha das poboacions mais educadas e alfabetizadas.^[1]

A palabra Minnesota proven do nome dakota para o rio Minnesota, Mnisota. Mni (en ocasions mini ou minne) pode traducirse por "auga". Polo tanto, Mnisota podese traducir como auga tinguida de ceo ou auga turbada de algo.^[2][3] Os nativos americanos explicaron a orixe do nome aos primeiros colonos derramando leite en auga e chamandoa mnisota. Moitos lugares do estado contenen a palabra Dakota para auga, como Minnehaha Falls ("Fervenza"), Minneiska ("Auga branca"), Minnetonka, ("Auga grande"), Minnetrista ("Auga vesga"), e Minneapolis, que e unha combinacion de mni e a palabra grega polis ("cidade").

Os primeiros exploradores europeos en explorar a rexion que actualmente constitue o estado de Minnesota foron os franceses Pierre Esprit Radisson e Medard Chouart, en 1660. Daquela, a rexion habitabana os nativos americanos siux. Unha segunda tribo, os chippewa, instalarianse na rexion a mediados da decada de 1750. Os chippewa e os siux inmediatamente farianse inimigos.

En 1679, o frances Daniel Greysolon, na procura dunha ruta terrestre cara a costa do oceano Pacifico, pasou polo actual Minnesota. Greysolon chegou a rexion a traves do Lago Superior, e explorou o interior da rexion, anexionando toda a rexion que constitue actualmente Minnesota a coroa francesa. Un ano despois, o belga Louis Hennepin e os seus dous companeiros de exploracion, foron capturados polos siux, no actual Illinois. Os nativos americanos levaron os tres ao actual Minnesota. Hennepin, na sua viaxe a Minnesota, foi a primeira persoa de ascendencia europea en pisar na rexion onde esta localizada actualmente a cidade de Minneapolis. Greysolon, mentres tanto, oira noticias da captura de tres brancos desconecidos por parte dos siux, e organizou unha mision de busca e rescate. Despois de atopar os siux, en 1679, Greysolon, con exito, esixiu a liberacion dos tres prisioneiros.

Os franceses controlaron o actual Minnesota durante preto dun seculo. Daquela, a rexion formaba parte da provincia colonial de Luisiana, parte de Nova Francia. En 1762, os franceses cederon aos espanois todolos territorios de Luisiana situados ao oeste do rio Mississippi, o que incluia toda a rexion sur do actual Minnesota. Un ano despois, en 1763, terminaria a Guerra Franco-Indixena, entre os franceses e os britanicos, que remataria en derrota francesa. Estes, baixo os termos do Tratado de Paris, cedian todalas terras de Nova Francia situadas ao leste do Mississippi aos britanicos, o que incluia a rexion que actualmente constitue o norte de Minnesota. A Compania North West, unha empresa britanica, rapidamente fundou diversos postos comerciais en todo o actual Minnesota (ata na porcion controlada polos espanois). Estes non tinan interese pola rexion sur de Minnesota, dada a sua illada localizacion, distante dos principais centros coloniais de Espana en America do Norte.

En 1783, despois do fin da Guerra de Independencia dos Estados Unidos, os britanicos cederon todalas suas terras ao sur dos Grandes Lagos e ao leste do Mississippi aos Estados Unidos. A rexion do actual norte de Minnesota pasou inmediatamente a formar parte do Territorio do Noroeste. Con todo, os britanicos continuaron co comercio de peles na rexion, ata o fin da Guerra de 1812. Mentres, en 1800, os espanois cederan aos franceses Luisiana. En 1803, Napoleon Bonaparte vendeu Luisiana aos Estados Unidos, e asi, toda a rexion do actual Minnesota pasou a control americano. Dous anos despois da compravenda, Zebulon M. Pike foi enviado polo goberno dos Estados Unidos, para explorar a rexion.

Os americanos fundaron un forte temporal en Minnesota, en 1819.^[4] Un ano despois, os americanos iniciaron a construcion do primeiro asentamento de caracter permanente do actual Minnesota, Fort St. Anthony, proximo a confluencia entre os rios Mississippi e Minnesota. O forte inaugurouse en 1825, co nome de Fort Snelling. Este asentamento inmediatamente converteuse no principal centro industrial e comercial da rexion, ademais de realizar servizos militares na rexion.

Fort Snelling tamen serviu de punto de partida para os exploradores que querian explorar as partes inexploradas da rexion. Un destes exploradores, Henry R. Schoolcraft, descubriu o Lago Itasca, o nacemento do rio Mississippi. Os americanos comezaron a tallar os bosques de Minnesota durante o final da decada de 1830, e a industria madeireira rapidamente converteuse na principal fonte de ingresos da rexion. O cultivo das terras de Minnesota tamen se iniciou durante a decada de 1830, na rexion das Chairas Young Drift do leste e do centro-sur do actual Minnesota. Asina, advertiuse que o solo desta rexion era extremadamente fertil, o que atraeu mais persoas a rexion.

En 1837, os siux e os chippewa venderon as suas terras en torno ao rio St. Croix aos americanos. En 1851, uns granxeiros fundan St. Paul,^[5] convertendose na primeira cidade do actual Minnesota, cando foi incorporada en 1854.

Entre 1783 e 1849, Minnesota formou parte de diversos territorios: de Luisiana, o Territorio do Noroeste, o Territorio de Illinois, o Territorio de Michigan e do Territorio de Wisconsin. Este ultimo territorio englobaba todo o actual Minnesota, asi como os actuais estados de Iowa e Wisconsin. Despois de que as rexions de Iowa e Wisconsin foran elevadas a categoria de estados, o Congreso dos Estados Unidos, o 3 de marzo de 1849, crea o Territorio de Minnesota, que ocupaba o restante do ex-territorio de Wisconsin.

As fronteiras norte, leste e sur do novo Territorio de Minnesota eran as mesmas da actualidade. A sua fronteira oeste, en cambio, estendiase ata os rios Missouri e White Earth, englobando moito dos actuais estados de Dacota do Norte e Dacota do Sur. Por aquel enton, vivian na rexion preto de catro mil habitantes americanos de ascendencia europea. Logo de converterse en territorio, a poboacion de Minnesota pasou a crecer rapidamente. Moitos dos novos colonos instalaronse na rexion das Chairas de Young Drift, no oeste e no centro-sur do actual Minnesota. O crecemento demografico de Minnesota aumentou drasticamente. En 1851, os siux, que vivian no sur de Minnesota, foron forzados polo goberno estadounidense a ceder todalas suas terras.

O forte crecemento demografico de Minnesota -concentrado principalmente na parte leste do territorio- fixo que a porcion oriental do Territorio de Minnesota fose elevada a categoria de estado o 11 de maio de 1858, pasando a ser o 32deg estado dos Estados Unidos. Daquela, Minnesota posuia mais de 150 000 habitantes, e os seus limites territoriais xa eran os actuais. A porcion occidental transformariase en 1861 no Territorio de Dacota.

Tres anos despois da admision de Minnesota a Union como o 32deg estado americano, estalaria a Guerra civil estadounidense, en 1861, contra 11 estados do Sur dos Estados Unidos, que se separaron do pais e formaron os Estados Confederados de America. Minnesota foi o primeiro estado americano en ofrecer tropas a Union para a loita contra os confederados.

En agosto de 1862, mentres ocorrian relativamente lonxe do estado as principais batallas e conflitos da Guerra Civil, os siux realizaron un grande ataque contra as comunidades habitadas por americanos de ascendencia europea. Neste ataque, os siux mataron a mais de 500 persoas, e destruiron varias comunidades e plantacions. As milicias de Minnesota e as tropas americanas derrotaron finalmente aos siux.

Tralo fin da Guerra Civil, Minnesota pasou por un periodo de gran crecemento e prosperidade economica. Construironse grandes cantidades de muinos para procesar o trigo cultivado na rexion, construironse fabricas en Minneapolis, e as vias ferreas pasaron a conectar Minnesota co resto do pais. Ademais disto, o goberno do estado, xunto coas empresas ferroviarias, estaba interesado en atraer mais persoas a rexion.^[6] O goberno de Minnesota e as companias ferroviarias distribuiron grandes cantidades de panfletos en Europa -especialmente na recentemente unida Alemana e en Escandinavia. Grandes cantidades de inmigrantes europeos -na sua maioria alemans, e en menor escala, noruegueses, suecos e irlandeses- instalaronse no estado, entre as decadas de 1870 e 1890.

A comezos da decada de 1880, descubrironse grandes xacementos de ferro en Minnesota. Serian descubertas varias mais en 1890, e ata mais posteriormente, a finais da decada de 1910. A mineria do ferro converteuse rapidamente nunha das principais fontes de ingresos do estado.

En 1889, William W. Mayo e os seus dous fillos fundaron unha clinica medica, a Clinica Mayo (Mayo Clinic), en Rochester. A clinica fixose moi conecida no estado, e finalmente a familia Mayo converteria o que inicialmente era unha pequena clinica, nun centro hospitalario. Actualmente, a Clinica Mayo e un dos centros de investigacion medica mais prestixiosos do mundo.

En 1894, desatouse un grande incendio nos bosques de Minnesota, o conecido como Great Hinkley Fire. O incendio estendeuse sobre preto de mil quilometros cadrados de bosques, causando a morte de preto de 400 persoas e preto dun millon de dolares en danos e perdas.^[7] Posteriormente, en 1918, teria lugar outro grande incendio, cobrandose de novo a morte de preto de 400 persoas, e esta vez, causando mais de 25 millons de dolares en danos e perdas.

O periodo de gran prosperidade e crecemento economico de Minnesota estenderiase ata mediados da decada de 1920. Con todo, esta prosperidade, na sua maior parte, so a gozaban as companias ferroviarias (que cobraban moito polo transporte dos produtos producidos en Minnesota cara a outras rexions do pais), e os establecementos bancarios e politicos. Durante as decadas de 1890 e 1900, grandes cantidades de granxeiros, mineiros e traballadores industriais unironse en sindicatos e cooperativas. Logo da primeira guerra mundial -que aumentou significativamente a venda do mineral de ferro e produtos agropecuarios, e estimulou a industrializacion do estado- estes grupos unirianse entre si para formar o Partido Agrario-Laborista, que apoiaba aos pequenos agricultores e aos traballadores industriais. O primeiro politico deste partido en facerse gobernador de Minnesota, Floyd B. Olson, foi elixido Gobernador do estado en 1931.

Minnesota pasou a padecer os primeiros sinais de recesion economica durante a decada de 1920, por mor dos baixos prezos e a baixa demanda dos produtos agropecuarios e o mineral de ferro producido nela. Moitas granxas endebedaronse gravemente. Esta recesion agravouse mais profundamente coa Gran Depresion da decada de 1930, cando a demanda nacional das duas das principais fontes de ingresos do estado -o trigo e o mineral de ferro- caeran drasticamente en todo o pais. Grandes cantidades de traballadores perderon os seus empregos. Preto dun 70% dos traballadores que traballaban na mineria de ferro, por exemplo, foron despedidos. Moitos granxeiros, que se tinan que enfrontar ao endebedamento, os baixos prezos, secas e pragas de saltons, estiveron obrigados a abandonar as suas granxas e mudarse as cidades.

Os gobernos de Minnesota e dos Estados Unidos realizaron diversos programas de asistencia socio-economica e de construcions publicas, nun intento de minimizar os efectos da depresion no estado. Mentres tanto, as companias mineiras do ferro comezaron a extraer principalmente taconita, un tipo de ferro mais barato e de menor calidade, que actualmente constitue preto dun 30% do ferro producido en Minnesota. Os efectos da depresion chegarian ao seu fin coa entrada do pais na segunda guerra mundial, que creou demanda para o trigo e o ferro producido no estado. Outro resultado da guerra foi o inicio da aceleracion da industrializacion de Minnesota.

Logo da guerra, a industria manufacturera superara a mineria do ferro e ao cultivo de trigo como a principal fonte de ingresos do estado. A mineria do ferro, pola sua banda, caeu drasticamente logo da guerra, debido ao esborralle da demanda nacional, e a sua importancia na economia de Minnesota diminuiu notablemente. Para estimular a industria mineira no estado, Minnesota decidiu proporcionar premios fiscais aos mineiros e as siderurxicas localizadas en Minnesota, en 1964, e estimulando a construcion de minas e industrias siderurxicas no estado. Un dos principais problemas causados pola industria da mineria de ferro foi a contaminacion do medio hidrico, polos residuos xerados por tales minas. En 1978, o Tribunal Supremo de Minnesota ordenou a unha compania mineira de Silver Bay a que parase de emitir os seus refugallos ao Lago Superior. A compania foi obrigada a construir un vertedoiro especial, inaugurado en 1980. Durante as decadas de 1980 e 1990, outras companias industriais, presionadas por grupos ecoloxistas e polo goberno do estado, fixeron o mesmo.

Mentres tanto, debido a rapida industrializacion de Minnesota e a modernizacion da industria agropecuaria -que causou un exodo das areas rurais as cidades- a mediados da decada de 1950 a maioria da poboacion do estado xa vivia en areas urbanas. A economia de Minnesota pasou a diversificarse, e sectores tales como a prestacion de servizos financeiros e inmobiliarios e o turismo pasaron a ter unha crecente importancia na economia do estado. A diversificacion da economia de Minnesota continua na actualidade.

Minnesota e o estado mais setentrional dos Estados Unidos se non contamos a Alasca; o seu Northwest Angle (Angulo Noroeste) e a unica parte dos 48 estados contiguos que se situa ao norte do Paralelo 49. Limita ao norte coas provincias canadenses de Manitoba e Ontario, ao leste con Wisconsin e co Lago Superior, ao sur con Iowa, e ao oeste con Dacota do Norte e Dacota do Sur. Cos seus 225.365 km2, ou o que e o mesmo, o 2,25% dos Estados Unidos,^[8] Minnesota e o 12o maior estado (o segundo maior entre os estados do Midwest). Minnesota esta enmarcada na subrexion conecida como Upper Midwest.

A maior parte do terreo e relativamente plano e salpicado de lagos, sendo erosionado por periodos glaciais durante a Idade do Xeo. A parte do extremo sueste do estado forma parte da Driftless Area, que non foi cuberta pola recente glaciacion de Wisconsin. Aqui atopanse o Lago Pepin e os altos riscos do rio Mississippi. A parte nordeste do estado esta no Escudo Canadense e esta cuberto por accidentadas series de outeiros, notablemente a Mesabi Range, rica en mena de ferro, as Sawtooth Mountains ao longo do litoral do Lago Superior, as Misquah Hills e as Laurentian Highlands.

Duas divisorias continentais atopanse na parte noroeste de Minnesota, creando tres divisorias de augas. A choiva que cae no estado pode ir parar ao rio Mississippi, que desemboca no golfo de Mexico, a Canle de San Lourenzo, no oceano Atlantico, ou a conca da Baia de Hudson, no oceano Artico.

A altitude media do estado e de 366 m. O punto mais alto e Eagle Mountain, con 701 m, e o mais baixo, 183 m, na superficie do Lago Superior. Minnesota e unha das rexions xeoloxicamente mais estables do pais. experimentou moi poucos sismos ao longo da sua historia, a maior parte dos cales foron de baixa intensidade; o terremoto mais forte do ultimo seculo ocorreu preto de Morris en 1975 e tivo unha intensidade de entre 4,6 e 4,8 na escala de Richter.

Podemos dividir a Minnesota en catro rexions xeograficas:

• As Chairas Dissected Till ocupan unha pequena area localizada no extremo suroeste de Minnesota. Caracterizanse pola presenza de grandes cantidades de sedimentos de orixe glaciar, deixados por antigos glaciares. Tamen se caracterizan polo seu terreo relativamente plano e polo seu chan moi fertil. Este ultimo se erosiona moi facilmente, facendo que os rios presentes na rexion escaven vales moi profundos.
• As Chairas Young Drift comprenden unha longa franxa de terra que se estende do noroeste de Minnesota a rexion centro-oeste do estado, e de ai, ao centro-sur. Caracterizase principalmente polo seu terreo pouco accidentado, marcado pola presenza de montes achatados de baixa elevacion. Os glaciares deixaron grandes cantidades de sedimentos na rexion, ainda que en menor cantidade que nas Chairas Dissected Till. O seu chan e fertil, e a maior parte da rexion ten unha utilizacion maioritariamente agropecuaria.
• A Driftless Area localizase no extremo sueste de Minnesota. Ao contrario das duas chairas mencionadas arriba, a Driftless Area non foi afectada polas glaciacions que ocorreron hai mais de dez mil anos en America do Norte. Posue un terreo moi accidentado, con altas montanas e vales profundos.
• A Meseta Superior localizase na rexion central e no nordeste de Minnesota. Considerase parte do Escudo Canadense, unha rexion caracterizada polo seu terreo accidentado e rochoso. A maior parte da rexion esta cuberta por bosques, que se localizan na sua maior parte nesta rexion do estado. Aqui localizanse tanto o punto mais alto como o mais baixo de Minnesota.

Tres dos grandes biomas de Norteamerica converxen en Minnesota: as Grandes Chairas do oeste, o Bosque Caducifolio Oriental, e o Bosque Boreal Setentrional do Escudo Canadense.

Mentres que a perda do habitat creou problemas aos animais nativos como a marta, o cervo, o reno e o lince vermello, o estado conten a maior poboacion da nacion de lobos grises, se non contamos a Alasca, e alberga poboacions considerables de alces e cervos de cola branca.

Localizado na ruta migratoria do Mississippi (Mississippi Flyway), o estado conta con poboacions de aves acuaticas migratorias como gansos e patos, asi como paxaros de caza como urogallos, faisans, e pavos. Os lagos de Minnesota estan cheos de peixes como walleyes, percas, lucios e lucios norteamericanos. Os regatos do sueste estan poboados de troitas de arroio, troitas comuns e troitas arco iris.

Minnesota posue un clima tepedo continental, con invernos moi frios e verans calidos, e relativamente inestable, onde as condicions climaticas poden cambiar repentinamente nun curto periodo de tempo. O clima de Minnesota e tipico da sua localizacion continental, das suas altas latitudes, e do seu terreo pouco accidentado, que permite o rapido movemento de correntes de aire chegadas de calquera direccion ao longo do estado. En xeral, as temperaturas do estado aumentan a medida en que se viaxa en direccion sur. Con todo, a maior parte do nordeste do estado posue temperaturas mais baixas que o noroeste, por mor da sua maior altitude media. Pola sua banda, o litoral de Minnesota ao longo do Lago Superior ten invernos e verans mais suaves que as outras rexions do estado.

Minnesota e conecido nacionalmente polo seu inverno rigoroso. International Falls, localizado no extremo norte do estado, rexistra as menores temperaturas de calquera cidade americana localizada nos 48 estados contiguos. No inverno, a temperatura media do sur de Minnesota e de -11degC, mentres que a rexion norte ten unha temperatura media menor de -19 degC. A media das minimas no sur e de -14 degC, e no norte, de -21 degC. A media das maximas e de -3 degC no sur e de -8 degC no norte. A menor temperatura rexistrada en Minnesota foi de -51 degC, en Tower, o 2 de febreiro de 1996.^[9]

No veran, a temperatura media do sur e de 23 degC, e do norte, de 19 degC. A media das minimas e de 17 degC no sur e de 9 degC no norte. A media das maximas e de 28 degC no sur e de 26 degC no norte. A temperatura mais alta rexistrada en Minnesota foi de 46 degC, rexistrada en Beardsley, o 29 de xullo de 1917, e en Moorhead, o 6 de xullo de 1936.^[9]

A taxa de precipitacion media anual de choiva de Minnesota aumenta a medida en que se viaxa en direccion ao leste. A rexion oeste de Minnesota recibe menos de 50 centimetros anuais de choiva por ano, mentres que a rexion este recibe mais de 80 centimetros. A taxa de precipitacion de neve, pola sua banda, aumenta a medida en que se viaxa en direccion ao norte. O sur de Minnesota recibe preto de 50 centimetros anuais de neve por ano, mentres que o norte recibe aproximadamente 180 centimetros anuais.

Minnesota e un dos estados mais cubertos por corpos de auga dos Estados Unidos. O seu alcume, A Terra dos 10.000 Lagos, non e ningunha esaxeracion: conta con 11.842 lagos de mais de 10 acres (40.500 m2).^[10] O maior lago localizado dentro de Minnesota e o Lago Rede, cos seus 1.100 km2. A porcentaxe da area ocupada por auga do estado e de cerca do 5% da sua superficie total. Se contamos a parte do Lago Superior pertencente a Minnesota (o maior e mais profundo corpo de auga do estado) esta porcentaxe aumenta ao 8,4%.

Minnesota ten 6.564 rios e regatos naturais, que suman unha lonxitude total de 111.000 quilometros. O rio mais longo dos Estados Unidos e o terceiro maior do mundo, o Mississippi^[11], empeza a sua viaxe de 6.270 km no Lago Itasca, no norte de Minnesota. Unese ao rio Minnesota a altura de Fort Snelling, e ao sueste con moitos regatos de troitas. O Rio Vermello do Norte, no leito do glacial Lago Agassiz, drena a parte noroccidental do estado cara ao norte, para desembocar no lago Winnipeg, no Canada.

A conca hidrografica do Mississippi cobre cerca do 57% da superficie do estado, seguida da do Rio Vermello, cun 30%. Pola sua banda, os rios que desembocan no Lago Superior, todos localizados no extremo nordeste de Minnesota, cobren os 13% restantes do estado.

Minnesota alberga moitas zonas verdes. O estado ten 71 parques estatais, 53 bosques estatais, dous bosques nacionais e moitas outras reservas e parques rexionais. O Boundary Waters Canoe Area Wilderness localizase na fronteira nordeste do estado, e o Itasca State Park, o nacemento oficial do rio Mississippi, localizase na seccion noroeste do estado. O Departamento de Recursos Naturais de Minnesota e o encargado de xestionar os parques e bosques estatais.

As areas baixo xestion do Servizo de Parques Nacionais son:

• Grand Portage National Monument en Grand Portage
• Mississippi National River and Recreation Area, dentro das Cidades Xemelgas
• North Country National Scenic Trail
• Pipestone National Monument en Pipestone
• Voyageurs National Park

A capital de Minnesota e Saint Paul, localizada no centro-leste do estado, ao longo da marxe oriental do rio Mississippi. Saint Paul limita alen do rio coa maior e mais poboada cidade de Minnesota, Minneapolis. Ambas as duas cidades xunto cos seus suburbios comprenden a area metropolitana das Cidades Xemelgas (Twin Cities), a 16a maior area metropolitana dos Estados Unidos^[12] e alberga aproximadamente ao 59% da poboacion do estado a dia 1 de abril de 2005.^[13] O resto do estado conecese como Greater Minnesota (Gran Minnesota) ou Outstate Minnesota.

As cidades de Minnesota cunha poboacion superior a 50.000 habitantes (en 2005) son, en orde descendente: Minneapolis, Saint Paul, Rochester, Duluth, Bloomington, Brooklyn Park, Plymouth, Eagan, St. Cloud, Coon Rapids, Burnsville, Eden Prairie, Maple Grove, Woodbury, Blaine, e Minnetonka.^[14] Destas, soamente Rochester, Duluth, e St. Cloud estan fora da area metropolitana das Cidades Xemelgas.

A Oficina do Censo dos Estados Unidos estimou no 2005 a poboacion de Minnesota en 5 132 799 habitantes, o que o converte no 21o estado mais poboado da nacion. A sua poboacion aumentou en 213.307 habitantes (ou o que e o mesmo, un 4,3%) desde o ano 2000.^[15] O aumento demografico desde o 2000 debese a un crecemento natural de 161.252 persoas (358.012 nacementos menos 196.760 mortes) e unha migracion neta de 54.032 persoas no estado. As migracions externas deron lugar a un aumento neto de 70.800 persoas, mentres que as migracions internas produciron unha perda neta de 16.768 persoas.

En 2004, o 6,1% dos residentes de Minnesota non naceran nos Estados Unidos, comparado co 11,1% da nacion.

Composicion racial da poboacion de Minnesota:

• 88,2% Brancos
• 3,5% Afroamericanos
• 2,9% Hispanos
• 2,9% Asiaticos
• 1,1% Nativos americanos
• 1,4% Duas ou mais razas

Ao redor do 75% da poboacion ten ascendencia europea occidental. Os maiores grupos etnicos de Minnesota son os alemans (37,3%), os noruegueses (17,0%), os irlandeses (12,2%), e os suecos (10,0%).^[16] O estado tina unha reputacion de ser relativamente homoxeneo, pero iso esta cambiando. Os chineses e xaponeses tiveron longas presenzas no estado, e a poboacion latina de Minnesota continua incrementandose.^[17] Os inmigrantes que recibe actualmente o estado provenen de todo o mundo, como os miao, os somalis, os vietnamitas, os indios, os de Oriente Medio e os emigrantes do antigo Bloque do Leste. O estado ten a terceira maior poboacion de falantes de miao dos Estados Unidos.^[18] Moitos destes novos inmigrantes estan sendo axudados por congregacions relixiosas.

A distribucion da poboacion por idades en 2000 era:^[19]

• 18+ 3 632 585 (73,8%)
• 21+ 3 414 300 (69,4%)
• 62+ 696.775 (14,2%)
• 65+ 594.266 (12,1%)
• Media de idade (anos) 35,4

Ao redor do 75% da poboacion de Minnesota declarase cristia. Recentemente, os inmigrantes formaron considerables comunidades de musulmans, budistas e hindus.

Afiliacions relixiosas da poboacion de Minnesota:^[20]

• Catolicos - 25%.
• Protestantes:
  • Igrexa Luterana - 24%.
  • Igrexa Baptista - 5%.
  • Igrexa Metodista - 4%.
  • Igrexa Presbiteriana - 2%.
  • Asembleas de Deus - 2%.
  • Igrexa de Deus - 2%
  • Outras afiliacions protestantes - 6%.
• Cristians (non especificado) - 7%.
• Xudaismo - 1%.
• Outras - 2%.
• Non relixiosos - 15%.
• NS/NC - 6%.

A Oficina de Analise Economica (Bureau of Economic Analysis, BEA) do Goberno dos Estados Unidos estima o produto interior bruto de Minnesota en 2005 en 233.300 millons de dolares. A renda per capita era de 36.184 dolares en 2004, a 8a da nacion.^[21] Os ingresos medios por fogar eran de aproximadamente 48.000 dolares en 1999, tamen clasificados os oitavos da nacion (Oficina do Censo dos Estados Unidos). A media dos ingresos domesticos medios por condado varia de 17.369 dolares no Condado de Todd a 42.313 dolares no Condado de Hennepin. En xeral, os salarios son mais baixos nas areas mais rurais, especialmente na parte noroccidental do estado.

As vendas ao detalle per capita foron de 10.260 dolares en 1997, superiores a media dos Estados Unidos, 9.190 dolares. Roseville, un suburbio das Cidades Xemelgas, ten as vendas per capita mais altas do estado (14.870 dolares), ainda que os ingresos totais son moito mais altos en Minneapolis, St. Paul, Bloomington, e Edina.

A economia de Minnesota transformouse nos ultimos 200 anos, dunha economia baseada nas materias primas a unha baseada nos produtos acabados e a prestacion de servizos. As primeiras actividades economicas foron o comercio de peles e a agricultura. Esta ultima e ainda unha parte importante da economia estatal, ainda que hoxe so ocupa a unha pequena porcentaxe da poboacion, ao redor dun 2%. Minnesota e un produtor destacado dentro dos Estados Unidos no referente a remolacha azucreira, a soia, e o millo. A agroindustria do estado cambiou da mera producion ao procesamento e manufactura de produtos alimenticios. As empresas lideres no ramo son, entre outras, Xeral Mills, Cargill (moenda), a Hormel Foods Corporation de Austin (produtos carnicos procesados), e a Schwan Food Company de Marshall (alimentos conxelados).

A silvicultura, unha das primeiras industrias en desenvolverse no estado, permanece forte grazas a talla, ao procesamento da polpa de celulosa, a fabricacion de produtos forestais e a producion de papel.

Minnesota era famosa polas suas minas de ferro, que eran responsables dunha parte significativa da mena de ferro producida no mundo durante mais dun seculo. Ainda que na actualidade a mena pura atopase bastante reducida, permanece forte a mineria da taconita, que utiliza procesos desenvolvidos localmente para manter activo o sector. A 3M Co. (anteriormente Minnesota Mining and Manufacturing Co.), unha empresa que tivo as suas orixes na mineria, hoxe e unha diversificada fabricante de produtos industriais e de consumo.

Como caberia esperar nun estado envorcado cara as actividades ao aire libre, existen diversas empresas que fabrican barcos e outros produtos recreativos. Polaris Industries fai motos de neve e outros vehiculos recreativos de campo a traves.

A venda polo miudo esta representada pola Target Corporation, Best Buy, e a International Dairy Queen, todas radicadas nas Cidades Xemelgas. O maior centro comercial dos Estados Unidos, o Mall of America, localizase en Bloomington. Ecolab proporciona servizos e subministracions de saneamento.

Algunhas institucions financeiras con sede en Minnesota son o U.S. Bancorp, o TCF Bank, e a Wells Fargo & Co.. As companias aseguradoras mais importantes son a St. Paul Travelers e a Thrivent Financial for Lutherans.

O sector da alta tecnoloxia esta representado por Honeywell, Cray Computers, Imation, e unha sede de IBM en Rochester. Medtronic representa ao crecente sector biomedico do estado, orixinado pola investigacion universitaria. Rochester e a sede da Clinica Mayo, unha das clinicas medicas mais famosas do mundo.

A electricidade producida nos aeroxeradores ganou certa popularidade, especialmente na rexion suroeste, mais ventosa. En xuno de 2006, o estado era o cuarto produtor de enerxia eolica do pais, con 744 MW instalados e un proxecto dun parque eolico adicional, que tera unha potencia de 128 MW.^[22]

Como moitos estados do Midwest que soportan frios invernos, Minnesota depende fortemente do gas natural para as calefaccions domesticas. Ao redor de dous terzos dos fogares usan dito combustible. O estado non produce o seu propio petroleo, ainda que dispon da maior refinaria de petroleo de todolos estados non produtores de petroleo, a Pine Bend Refinery. Un dos oleodutos mais longos do mundo, a Lakehead Pipeline, atravesa o norte de Minnesota. A maior parte do petroleo que usa o estado proven do Canada e do noroeste dos Estados Unidos.

Minnesota ten tres tipos impositivos do imposto sobre a renda, que van do 5,35% ao 7,85%. O imposto sobre as vendas en Minnesota e do 6,5% para a maior parte dos artigos. O estado non grava devandito imposto na roupa, alguns servizos ou a comida para o consumo domestico.^[23] Gravase a comida preparada, as lambetadas e os refrescos.^[24] O estado tamen grava un imposto de uso para os artigos comprados noutro lugar pero que se utilizan en Minnesota. Os propietarios de leiras de Minnesota pagan un imposto sobre os bens inmobles ao seu condado, municipio, distrito escolar e distrito de impostos. Son tres os factores que afectan a contia dos impostos: a cantidade que gastan os gobernos locais para proporcionar servizos a comunidade, o valor de mercado estimado da propiedade e a clasificacion da propiedade.

As empresas e os individuos de Minnesota pagaron unha media dun 11,8% da sua renda en impostos locais e estatais en 1998 (Departamento da Renda de Minnesota).

A capital de Minnesota e Saint Paul, localizada ao leste do estado, contigua a Minneapolis. Dende o 6 de xaneiro de 2003, o Gobernador e o republicano Tim Pawlenty. A Tenente Gobernadora e Carol Molnau, que tamen esta a cabeza do Departamento de Transportes de Minnesota. Minnesota conta con 8 escanos na Camara de Representantes dos Estados Unidos.

Como no goberno nacional dos Estados Unidos, en Minnesota existe a division de poderes: executivo, lexislativo e xudicial.

• O principal oficial do Poder Executivo de Minnesota e o gobernador. Este e elixido polos electores do estado para un mandato de ata catro anos de duracion. Non hai limite de veces en que unha persoa pode exercer como gobernador.
• O Poder Lexislativo de Minnesota esta constituido polo Senado e pola Camara de Representantes. O Senado posue un total de 67 membros, e a Camara de Representantes, 134. Minnesota esta dividido en 67 distritos lexislativos, tantos como membros do Senado. Os electores de cada distrito elixen a un senador/representante, que representara a devandito distrito no Senado e na Camara dos Representantes. O mandato dos senadores e de catro anos, e o dos representantes, de dous. Non hai limite de veces en que unha persoa poida exercer como senador ou representante.
• O tribunal mais alto do Poder Xudicial de Minnesota e o Tribunal Supremo de Minnesota, composto por sete xuices, un deles elixido cada dous anos para actuar como xefe de xustiza. O segundo maior tribunal xudicial do estado e o Court of Appeals of Minnesota, instituido en 1982 e composta actualmente por 16 xuices. Todos estes xuices son elixidos polo electorado do estado para mandatos de ata seis anos de duracion.

A actual Constitucion de Minnesota foi adoptada en 1858. As emendas a Constitucion son propostas polo Poder Lexislativo de Minnesota. As emendas creadas por unha das camaras do Poder Lexislativo, para ser aprobada, necesita recibir polo menos tres cuartos dos votos do Senado e da Camara dos Representantes do Estado, e despois, dous terzos dos votos do electorado de Minnesota, a traves dun referendo. As emendas tamen poden realizarse a traves de convencions constitucionais, que son encontros politicos especiais. As emendas realizadas desta forma necesitan ser aprobadas por polo menos un 51% de cada Camara do Poder Lexislativo, e despois, por polo menos un 60% da poboacion electoral do estado, nun referendo.

Minnesota esta dividido en 87 condados, todos gobernados por un consello de comisarios, composto xeralmente por cinco membros. O estado conta con preto de 850 cidades. A maioria delas esta gobernada por un alcalde e un consello municipal.

• Listaxe dos Condados de Minnesota (Na Wikipedia en ingles)

Nos inicios da sua historia como estado, Minnesota estivo dominado politicamente polo Partido Republicano, tanto a nivel estatal como nacional. A maioria dos senadores e representantes electos para o Lexislativo de Minnesota eran republicanos, e o mesmo pode dicirse dos senadores e representantes do estado no Congreso dos Estados Unidos. Con todo, gradualmente, a partir da decada de 1930, os democratas pasaron a ganar forza na politica do estado. Desde a decada de 1960, as eleccions a nivel rexional, estatal e nacional en Minnesota foron moi rifadas, entre os republicanos e os democratas, e ambos os dous partidos tenen moita forza politica no estado.

Minnesota e conecida pola sua politica activa e inestable, sendo o populismo unha forza tradicional entre todolos partidos do estado. A historia da politica en Minnesota rexistra curiosidades tales como Jesse Ventura, un loitador profesional que se converteu en gobernador e R.T. Rybak, un manifestante que se converteu en alcalde. Minnesota ten unha elevada porcentaxe de asistencia as urnas; o 77,2% do electorado do estado votou nas eleccions presidenciais de 2004, a porcentaxe mais alta dos Estados Unidos.^[25] O conservadorismo politico de Minnesota esta menos relacionado coa relixiosidade da poboacion do estado, en comparacion a outros estados americanos.

Durante a segunda metade do seculo XX, o voto de Minnesota inclinouse mais cara ao democrata, ainda que agora e visto como un swing state (literalmente "estado randeeira", isto e, un estado no que non domina claramente un partido sobre outro). Os habitantes de Minnesota votaron aos democratas para presidentes desde 1976, durante moito mais tempo que ningun outro estado. Os votos electorais de Minnesota e do Distrito de Columbia foron os unicos que non ganou o presidente republicano Ronald Reagan. Os votantes de Minnesota, en cambio, elixiron o antigo vicepresidente e senador Walter Mondale, nativo de Minnesota. El ou Hubert Humphrey foron os candidatos democratas a presidente ou vicepresidente nos comicios de 1964, 1968, 1976, 1980 e 1984.

A area das Cidades Xemelgas considerase a capital das artes do Upper Midwest. Outros importantes centros artisticos son os Portos Xemelgos (Twin Ports: Duluth-Superior) e as cidades de Madison e Milwaukee. Existe unha asistencia per capita a espectaculos teatrais e musicais moi elevada, que alguns apuntan que pode deberse aos frios invernos, pero que de xeito mais realista, podeselles atribuir a gran cantidade de institutos, universidades, e a unha economia xeralmente forte, que proporciona un forte apoio e unha gran demanda de creacions artisticas. En 2000, venderonse 2,3 millons de entradas de teatro so na rexion das Cidades Xemelgas. Dispon de mais butacas de teatro per capita que calquera outra cidade americana, incluindo a cidade de Nova York.

Os trazos estereotipicos de Minnesota incluen o luteranismo (un 26% da poboacion do estado declarase luterana), o "Minnesota Nice" (a poboacion do estado e conecida pola sua hospitalidade e cortesia cara aos forasteiros), o "hot dish" (un termo tipico de Minnesota para a cazuela), o "lutefisk" (un preparado picante de peixe orixinario de Noruega e Escandinavia), unha valoracion dos lazos familiares e un forte sentido de comunidade, asi como da cultura compartida con moitos outros habitantes do estado -no canto de so cunha determinada cidade.

O ingles de Minnesota ten un acento unico, ata diferente do acento doutros estados da area superior da Rexion Centro-Oeste dos Estados Unidos. Malia ser considerado unico, moitos habitantes de Minnesota negan a presenza dun acento rexional. Con todo, a causa do aumento dos inmigrantes no estado, doutras rexions do pais, moitos dos cales vindos da Costa Oeste, da area metropolitana de Chicago, e Nova York, asi como o crecemento da inmigracion de hmong, vietnamitas, somalis, liberianos, kenyanos, nixerianos, rusos e hispanos, as diversas culturas do estado estan fusionandose gradualmente unhas con outras, e cambiando a cultura estatal, como xa ocorrera durante a segunda metade do seculo XIX e comezos do seculo XX, durante o periodo de grande inmigracion europea na rexion.

Os nativos americanos tenen unha presenza moderada en Minnesota, e algunhas tribos nativas americanas rexentan casinos en reservas indixenas (que non cobran impostos aos casinos). Inicialmente, o primeiro pobo europeo en explorar e poboar Minnesota foi o frances, que foi seguido polo britanico, irlandes, escandinavo e aleman. Os Metis -descendentes de europeos e de nativos americanos- tiveron unha presenza destacada na rexion, durante os anos nos que Minnesota era un territorio. A maioria da poboacion Metis migraria paulatinamente en direccion ao norte, rumbo ao Canada, logo da elevacion de Minnesota a categoria de estado, en 1858. Minnesota non esta asociado con ningun alimento en particular, ainda que en anos recentes, pratos tales como a wild rice sausage (salchicha de arroz salvaxe) coneceron unha certa popularidade.

Minnesota foi receptor de inmigrantes, de todalas partes do mundo, no pasado e na actualidade. Ademais dos grupos xa mencionados arriba, outros grupos etnico-raciais considerables son os arabes, etnias doutros paises da antiga Union Sovietica, os chineses e os xaponeses. Os mexicanos son unha forza en crecemento, como tamen o son no resto do pais. A moitos inmigrantes modernos atraelles Minnesota pola sua reputacion por mor da prioridade que da aos servizos educativos e sociais. Moitos destes inmigrantes venen grazas ao apoio de varias congregacions de Minnesota, que estan envorcadas cara a prestacion de asistencia social, e de xustiza social.

As actividades ao aire libre son consideradas unha parte importante das vidas de moitos habitantes do estado. Tales actividades incluen a caza e a pesca (cerca do 36% dos habitantes de Minnesota pescan habitualmente, so por detras de Alasca^[26]). Durante o inverno e bastante popular pescar no xeo -costume traido polos primeiros inmigrantes escandinavos a Minnesota. As familias frecuentemente posuen ou alugan cabanas ou se van de campamento aos parques forestais, xeralmente preto dos lagos. Son comuns as escapadas de fin de semana a tales propiedades, especialmente no veran.

Minnesota conta con 71 parques estatais. Do mesmo xeito que outros estados dos bosques setentrionais, como Wisconsin e Michigan, os habitantes de Minnesota comentan, de broma, que o mosquito e o paxaro do estado, por mor da sua abundancia nese area. En realidade, o paxaro do estado e o colimbo grande (Gavia immer), cuxo grunido distintivo pode ser oido frecuentemente por campistas da parte setentrional do estado, e en ocasions ata en lugares mais ao sur, como os lagos de Minneapolis.

Un dos primeiros actos da Lexislatura de Minnesota cando abriu, en 1858, foi a creacion dunha escola de profesores en Winona. Desde enton, Minnesota permaneceu entre os dez estados mais fortes en educacion na maior parte dos estudos. Figura sexto no Smartest State Award do ano lectivo 2005-06, que realiza o grupo editorial Morgan Quitno e primeiro na porcentaxe de habitantes en posesion dun diploma de bacharel ou superior.^[27][28] Minnesota resistiu movementos na educacion como os bonos escolares e o ensino do deseno intelixente.

A primeira escola para nenos de ascendencia europea na rexion do actual Minnesota foi fundada en Fort St. Anthony, actual Fort Snelling. Posteriormente, foron inauguradas diversas escolas polos misioneiros, algunhas dedicadas aos nativos americanos e outras para a poboacion de ascendencia europea. En 1849, o goberno do territorio de Minnesota aprobou unha lei que ordenaba a construcion de escolas publicas nas comunidades do territorio.

Actualmente, todalas institucions educativas de Minnesota deben seguir certas regras e patrons ditados polo Departamento de Educacion de Minnesota. Este consello controla directamente o sistema de escolas publicas do estado, que esta dividido en varios distritos escolares. O consello esta liderado por un comisario, escollido polo gobernador coa aprobacion do Senado. Cada cidade principal (city), diversas cidades secundarias (towns) e cada condado, constan polo menos dun distrito escolar. Nas cidades, a responsabilidade de administrar as escolas e do distrito escolar municipal, mentres que nas rexions menos densamente poboadas, esta responsabilidade corre a cargo dos distritos escolares que operen no condado.

Minnesota permite a existencia de escolas "charter" -escolas publicas independentes, que non son administradas por distritos escolares, pero que dependen de orzamentos publicos para a sua sustentacion. Non en balde, Minnesota foi o primeiro estado americano en permitir a creacion de escolas deste xenero dentro dos seus limites estatais. A escolarizacion e obrigatoria para todolos nenos e adolescentes de mais de sete anos de idade, ata a conclusion da educacion secundaria ou ata os dezaseis anos de idade.

En 1999, as escolas publicas de Minnesota atenderon a preto de 854.000 estudantes, empregando aproximadamente a 56.000 profesores. Pola sua banda, as escolas privadas atenderon a preto de 92.800 estudantes, empregando aproximadamente a 6.500 profesores. O sistema de escolas publicas do estado utilizou preto de 5,816 billons de dolares, e o gasto das escolas publicas foi de aproximadamente 7.200 dolares por estudante.

Minnesota posue en total preto de 360 bibliotecas publicas, que moven anualmente preto de 8,9 libros por habitante. O estado conta actualmente con 113 institucions de educacion superior, das cales 52 son publicas e 61 son privadas. O principal sistema de universidades publicas do estado e o Sistema de Universidades de Minnesota, que posue campus en catro cidades diferentes: Crookston, Duluth, Morris e Minneapolis-St. Paul. O campus de Minneapolis-St. Paul -chamado oficialmente Universidade de Minnesota- foi a primeira institucion de educacion superior do estado, sendo fundada en 1851. Actualmente e a maior do estado, e unha das maiores do pais. As Facultades e Universidades Estatais de Minnesota son unha organizacion educativa publica que controla outras 35 institucions de educacion superior.

O Colexio Medico da Universidade de Minnesota e unha institucion de ensino de alto nivel que realizou grandes avances no tratamento de enfermidades, e as suas actividades de investigacion contribuen significativamente a crecente industria biotecnoloxica do estado.^[29] A prestixiosa Clinica Mayo ten a sua sede en Rochester, Minnesota. Mayo e a Universidade son socios na Minnesota Partnership for Biotechnology and Medical Genomics (Sociedade de Minnesota para a Biotecnoloxia e a Genomica Medica), un programa financiado polo estado que dirixe as investigacions sobre o cancro, a enfermidade de alzheimer, as enfermidades de corazon, a obesidade, e outras areas^[30].

O estado de Minnesota esta clasificado primeiro na porcentaxe de residentes que practican exercicio fisico regularmente, e en segundo lugar en tres indices claves: baixa mortalidade infantil; longa esperanza de vida e unha baixa taxa de mortalidade por 100.000 habitantes.^{[31][32][33][34]} Isto e outras medidas conduciron a que un grupo clasificase a Minnesota como o estado mais san da nacion, e a outro para clasificalo cuarto.^[35][36][37]

Logo de alcanzar unha marca de 97 homicidios en 1995, a cidade de Minneapolis ganouse un desagradable alcume por mor da violencia: Murderapolis (literalmente "Asesinopolis"). O termo ganou un amplo uso desde que o New York Times o utilizara cando informou de que Minneapolis superara a taxa de homicidio per capita da cidade de Nova York. A taxa de asasinatos reduciuse nos anos seguintes, ainda que os residentes da area mostranse preocupados de que o uso do alcume volva ser frecuente cando haxa unha repunta da violencia na cidade.

O transporte en Minnesota e supervisado polo Departamento de Transporte de Minnesota. As Autoestradas Interestatais mais importantes de Minnesota son a I-35, a I-90, e a I-94 (todas pasan completamente ou arredor da area Metropolitana Minneapolis-St. Paul). O estado dispon de case duas ducias de linas de ferrocarril, a maior parte das cales tamen pasan pola area Minneapolis-St. Paul. O transporte maritimo centrase principalmente no rio Mississippi e os portos ao longo do Lago Superior, no norte de Minnesota.

O aeroporto principal de Minnesota e o Aeroporto Internacional de Minneapolis-Saint Paul (MSP), que tamen e a sede e o centro neuralxico de pasaxeiros e frota das Northwest Airlines. Tamen e un centro importante das Sun Country Airlines.

O transporte publico en Minnesota esta actualmente limitado a varias linas de autobus nas maiores cidades asi como un tren lixeiro na area Minneapolis-St. Paul.

En 2002, Minnesota dispuna de 7.342 quilometros de vias ferreas. En 2003, o estado tina 212.261 quilometros de vias publicas, das cales 1.468 quilometros eran autoestradas interestatais, parte do sistema federal de autoestradas dos Estados Unidos. O estado tamen posue preto de 3.200 quilometros de vias hidricas.

A area das Cidades Xemelgas e o 15o maior mercado de medios de comunicacion dos Estados Unidos na clasificacion da Nielsen Media Research. Os outros mercados de medios de comunicacion do estado situados entre os 210 primeiros son Fargo-Moorhead (118o), Duluth-Superior (137o), Rochester-Mason City-Austin (152o), e Mankato (200o).^[38]

A historia da television en Minnesota, e no Upper Midwest, comeza o 27 de abril de 1948, data en que comeza a emitir a KSTP-TV.^[39] A Hubbard Broadcasting Corporation, propietaria da KSTP, e agora a unica compania de television de Minnesota. Actualmente, existen 39 emisoras de radio analoxicas e 23 canles dixitais que emiten por todo Minnesota.

Na area metropolitana das Cidades Xemelgas publicanse os dous xornais con maior tirada do estado: o Star Tribune en Minneapolis e o Saint Paul Pioneer Press. Tamen se publican varias publicacions semanais e mensuais (a maior parte das cales financiase mediante a publicidade). A mais destacada destas e o semanario City Pages. Outra publicacion importante e The Rake, aparecida en 2002, que ten unha periodicidade mensual.

Dous das maiores cadeas de radio publicas estan baseadas en Minnesota, a Minnesota Public Radio (MPR) e a Public Radio International (PRI). A MPR ten a maior audiencia de entre as cadeas de radio publicas rexionais, mentres que a PRI proporciona mais de 400 horas de programacion as suas filiais ao alto e ancho do pais.^[40][41]

• Brekke, John e McDermid, Chris. Minnesota Almanac 2000. John L. Brekke & Sons, 2002. ISBN 0-942072-05-7
• Lass, William E. Minnesota: A History. W. W. Norton & Company, 2000. ISBN 0-393-31971-7

• Web oficial do estado de Minnesota
• Minnesota State Legislature
• Explore Minnesota, web oficial de Turismo
• Minnesota Department of Natural Resources
• Minnesota Historical Society
• Mapa de estradas de Minnesota
• Coleccion de mapas da Perry-Castaneda Library

• Minnesota

• Wikipedia:Paxinas que usan ligazons maxicas ISBN
• Wikipedia:Todos os artigos que requiren referencias
• Wikipedia:Artigos que requiren referencias desde xullo de 2007
• Mapas con varias figuras
• Wikipedia:Paxinas con mapas