Ho Chi Minh

El Vikipedio, la libera enciklopedio

Ci tiu artikolo temas pri iama gvidanto de Vjetnamio. Por urbo rigardu la pagon Ho-Ci-Min-urbo.

Ho Chi Minh
Persona informo
Ho Chi Minh
Naskonomo	Nguyen Sinh Cung
Naskigo	19-an de majo 1890 (1890-05-19) en Nghe An (Nghe An), Franca Hindocinio
Morto	2-an de septembro 1969 (1969-09-02) (79-jaraga) en Hanoi, Vjetnamio
Mortis pro	naturaj kialoj vd
Mortis per	kora malsufico vd
Tombo	Mauzoleo de Ho-Ci-Min vd
Religio	vjetnama popola religio vd
Etno	vjetnamoj vd
Lingvoj	angla * franca * rusa * vjetnama * sudcina lingvo * Nordcina dialektaro vd
Logloko	Hanojo vd
Stataneco	Nord-Vjetnamio Franca Hindocinio vd
Alma mater	Komunista Universitato de Laboristoj Orientaj Quoc Hoc - Hue High School for the Gifted (en) vd
Partio	Komunista Partio
Subskribo
Memorigilo
Familio
Patro	Nguyen Sinh Sac (en) vd
Patrino	Hoang Thi Loan (en) vd
Edz(in)o	Tang Tuyet Minh
Profesio
Alia nomo	Nguyen Ai Quoc * Ho Chi Minh * Nguyen Tat Thanh vd
Okupo	politikisto jurnalisto poeto verkisto militisto vd
Aktiva en	Parizo * Hanojo vd
Postenoj Postenoj Generala Sekretario de Komunista Partio de Vjetnamio (1956-1960) member of the National Assembly of Vietnam (en) (1946-1969) prezidento de Vjetnamio (1945-1969) Cefministro de Vjetnamio (1945-1955) vd
Honorigoj Honorigoj (1967) Ordeno de Lenin Grand Cross of the Order of Polonia Restituta (en) Ordeno de la Ora Stelo Stelo de la Respubliko Indonezio vd
2-a Prezidento de Demokrata Respubliko Vjetmanio
Dum	2-a de septembro 1945 - 2-a de septembro 1969
Antauulo	la oficejo ekestis
Sekvanto	Ton Duc Thang
Cefministro de Demokrata Respubliko Vjetnamio
Dum	2-a de septembro 1945 - 20-a de septembro 1955
Sekvanto	Pham Van Dong
vd	Fonto: Vikidatumoj
v * d * r

Dosiero:Ho Chi Minh 5 congress.jpg

HO Chi Minh (vjetname Ho Chi Minh, IFA: [ho ci ming], esperante lau PIV Ho-Ci-Min^[1]; antaue Nguyen Sinh Cung kaj konata kiel Bac Ho, au Onklo Ho) estis vjetnama komunista revolucia gvidanto, cefministro (1954) kaj prezidento (1954 - 1969) de Nord-Vjetnamio.

Ho Chi Minh farigis komunisto kiam li logis en Britio kaj Francio (1915 - 1927). En Francio en 1918 li kampanjis por sendependigo kaj en 1919 li peticiis la pac-konferencon de Versajlo, Francio, postulante egalrajtojn por Hindocinio.

Poste Ho Chi Minh igis fondanta ano de la Franca Komunista Partio, kaj pasigis tempon en Moskvo. Li translokigis al Hongkongo, kie li fondis la Hindocinan Komunistan Partion.

Li prenis la nomon Ho Chi Minh (esperante Li, Kiu Lumigas) kaj revenis al Vjetnamio en 1941 kaj deklaris sendependigon. Li gvidis la movadon Viet Minh por sendependigo kaj sukcese batalis kontrau Francio inter 1946 kaj 1954.

Li farigis prezidento de Nord-Vjetnamio je la 2-a de marto 1946. Je la 6-a de marto li subskribis interkonsenton lau kiu Francio akceptis Vjetnamion kiel sendependan staton.

Dum la 1960-aj jaroj li batalis por la reunuigo de Norda kaj Suda Vjetnamo. Li gvidis preskau sencesan militon kontrau Francio kaj poste Usono gis sia morto en 1969.

Jeno estis priskribita kiel la kerno de la ideologia sistemo de la nomita Pensaro Ho Ci Minh, kiel estis kodigita de la Vjetnama Komunista Partio: ^[2][3]

• Nacia liberigo, klasa liberigo, homa liberigo
• Nacia sendependeco
• Nacia unueco
• Popola posedrajto; konstruo de la vera stato de la popolo, fare de la popolo, por la popolo
• Nacia defendo de ciu popolo, konstruo de la popolaj armitaj fortoj
• Ekonomia kaj kultura disvolvigo, konstante plibonigante materian kaj spiritan vivon de la popolo
• Revoluciaj etikaj necesoj, sparemo, integreco, justeco, kaj nepartieco
• Zorgo de promocio de revoluciaj generacioj por la estonteco
• Konstruo de pura, forta partio, kadroj kaj partimembroj kiuj estas kaj estroj kaj fidelaj servistoj de la popolo

Lau artikolo Arkivigite je 2014-06-29 per la retarkivo Wayback Machine de Cina Radio Internacia, Ho Chi Minh interesigis pri esperanto kaj ec povis paroli gin. En la artikolo, oni povas legi :

,, Nuntempe, surbaze de fidindaj fontoj de informado mi malkovris, ke li sciis ankau Esperanton, kaj Ho Chi Minh reale estis esperantisto. De 1914 gis 1917 Ho Chi Minh vivis en Anglio. Krom la anglan lingvon, li lernis ankau Esperanton, partoprenis la sindikatan movadon kaj la skoltisman organizon de Anglio. Tiutempe anglaj skoltoj satis paroli Esperanton en siaj kunsidoj kaj renkontigoj. Post la Augusta Revolucio de 1945 krom la francan, anglan kaj cinan, la Radiostacio de Vjetnamio uzis ankau Esperanton por elsendi siajn novajojn tra la mondo. Prezidanto Ho Chi Minh sugestis al tiama direktoro de "Voco de Vjetnamio", ke Esperanto, krom aliaj lingvoj, estis utiligata por disvastigi tra la mondo la "Deklaracion de Sendependo" de Vjetnamio. Tiamaniere Vjetnamio estis la unua azia lando uzinta la internacian lingvon en radio. La ciutaga radio-elsendo en Esperanto dauris de septembro 1945 gis la eksplodo de la agresmilito fare de la francaj koloniistoj en Vjetnamio en decembro 1946. En 1954, post la subskribo de la Geneva Konvencio por paco en Hindocinio, internacia kontrola delegacio konsistanta el reprezentantoj de Hindio, Kanado kaj Pollando alvenis Vjetnamion por efektivigi sian funkcion. La delegacio estis akceptita de la Prezidanto Ho Chi Minh. En tiu renkontigo Prezidanto Ho parolis angle kaj france kun la gastoj. Turninte sin al polaj delegitoj li subite demandis: "Ci tie ceestas reprezentantoj de Pollando, la patrujo de Doktoro Zamenhof, la kreinto de la internacia lingvo? Do kiu el vi povas paroli Esperanton?". Du el ili levis siajn brakojn. Ho Chi Minh montrigis goja kaj de tiu ci momento li babiladis kun tiuj poloj en Esperanto. [...] En 1968, unu jaro antau sia morto, dum vizito al aviadistoj de la Popolaj Armefortoj de Hanojo, en intima konversacio Ho Chi Minh foje klarigis al ili pri Esperanto. Li diris: "Ciuj nacianoj, krom sian patrinan lingvon, povas lerni nur Esperanton por egalrajte kontaktigi unu al la alia. Esperanto estas facila por la ellernado kompare kun la nacilingvoj. "

• Tagkajero en prizono. Tradukis Dao Anh Kha. Eld. Fremdlingva Eldonejo, Hanojo 1966.
• Ho Chi Minh: Versajoj kaj prozo. Tradukis Dao Anh Kha, Nguyen Minh Kinh kaj Dang Dinh Dam. Eld. Fremdlingva Eldonejo, Hanojo 1980.

Pri Tagkajero en prizono

,, La autoro, estro de la plej aktuala kaj plej suferanta popolo, montrigas per siaj poemetoj posedanto de forta spirito. Kiu, vivacante longe, longe en malliberejoj kun la kutimaj skabio, cimoj, frosto, malsato, soifo, severeco, pedikojn kaj nenio bona, havus la laudindan humoron verki tagofine sian poemeton, nur kvarversan, mildan, simplan pri la taga notindajo, au pensi iom filozofe pli profunde? Vidu: < Sed pasis la elprovo, miros vi pro blanko brila! Similaj estas homestajoj en ci-monda vivo Por igi hom' necesas la pistil' de malfelico.>> La sinsekvaj poemetoj konigas la homon kaj rakontas parton de lia vivo. La traduko estas klara; sed estas videble ke la tradukinto devis forte streci la kordon por harmoniigi la rimojn! Estas notindaj du interjekcioj: Ua..,! ua...! ua! uaa!, por esprimi ploron de bubo kaj: fing, fing, fing... (pluveto vibradas); sed ne sajnas necesa tiu pa, li elveture saltis, car en Plena Vortaro ni jam havas Hopi por invito al salto. " -- Salvador Guma. Boletin n161 (maj 1967)

---

Pri Ho Chi Minh

,, La Fremdlingva Eldonejo en Hanojo <brosuron <heroo. Oni ofte legis jam pri li. Sed tiu brosuro enhavas 23 versajojn kaj 9 capitrojn de prozo el la plumo de Ho Chi Minh mem, tradukitaj de la al ni jam bone konata Dao Anh Kha kaj Nguyen Minh Kinh kaj Dang Dinh Dam. La versajoj, traktantaj naturon, mizeron kaj batalon, lau ritmo, rimoj, sono ne ciam senteblas kiel <faktoj el sufer- kaj batalplenaj jaroj, kiuj lumigas la fifamajn agojn de la francaj koloniistoj kaj de la usonaj imperiistoj. Ne mankas rimarkindaj atentigoj, ek?.. <Prezidanto Ho Chi Minh dum mitingo de duon-miliono da personoj en Hanojo, kaj "Testamento" el la jaro 1969 kun konsiloj kaj profetaj eldiroj, koncernantaj la Partion kaj la estontecon de VDR. Se unuanimos ni en aro kanta, ja sukcesi finos tia verko granda. " -- Hella Sauerbrey. Der Esperantist n112 feb. 1982

Prezidento Ho Chi Minh (resuma biografio). Fremdlingva eldonejo. Hanojo, 1970. 154 pagoj.

,, En la antauparolo de ci tiu interesa verko aperas interalie: "la meritoj kaj la verkoj de Prezidento Ho Chi Minh estas senmezuraj, kiel alta cielo kaj vasta maro." La libro estas ne nur biografio de eminenta statestro, sed ankau ekzalta panegiro, pasia kaj patosa kulto al homo, kiu nedubeble faris al si lokon en la monda historio kaj speciale en la historio de sia lando dissirata de kruela kaj longa milito. La konstanta majuskligo de la litero L en la pronomo li, kiam per gi oni aludas la antau nelonge mortintan Prezidenton Ho Chi Minh, iom sokas niajn okcidentajn morojn. " -- Boletin n184 (mar 1971)

• esperante Artikolo de Tran Quan Ngoc pri Ho Chi Minh kaj Esperanto
• angle Artikolo pri aziaj landoj kaj Esperanto
• angle Faktoj pri Ho Chi Minh
• angle Biografieto Arkivigite je 2009-05-20 per la retarkivo Wayback Machine Arkivigite je 2009-05-20 per la retarkivo Wayback Machine
• angle Nekrologo

Elsutita el "https://eo.wikipedia.org/w/index.php?title=Ho_Chi_Minh&oldid=9229543"

Kategorioj:

• Naskigintoj en 1890
• Mortintoj en 1969
• Viroj
• Naskigintoj la 19-an de majo
• Mortintoj la 2-an de septembro
• Prezidantoj de Vjetnamio

Kasitaj kategorioj:

• Pagoj kun etikedoj de Vikidatumoj sen traduko
• Pagoj kun rompita ligilo al dosiero
• Listo de arkivitaj pagoj de Retarkivo