Tonelada

La tonelada (pallabra derivada de tonel y esta del diminutivu del frances antiguu tonne, tonel grande) ye una midida de masa del sistema internacional d'unidaes qu'equival a 1.000 quilogramos o a un millon de gramos.

La so abreviatura oficial ye t, anque tamien s'emplega T o Tm (Tonelada metrica). El nome nun concuaya cola nomenclatura del Sistema Internacional porque ye previo a la creacion d'esta ultima, polo que tamien recibe'l nome de Megagramu.

Na nautica espanola la tonelada yera una midida de capacida igual a 8 coldos cubicos de ribera, ye dicir, 0,1891 m3, o 189,11 L. Tamien s'emplegaba la tonelada d'arqueu, pa midir la cabida d'una embarcacion, y qu'equivalia a 2,83 m3.

Como midida de pesu equivalia a 20 quintales, y el quintal a 100 llibres castellanes, ye dicir, 46 kg, polo que la tonelada serien 960 kg. Dexo d'utilizase cuando s'impunxo la tonelada metrica de 1.000 kg (cosa relativamente facil, pol mor de la diferencia tan escasa ente una y otra).

Nel sistema anglosaxon refierse orixinalmente al gran tonel con una capacida de 252 galones, que contien aproximadamente 2.016 llibres d'agua. El mentau barril inda s'anoma tun nel ingles britanicu.

Nesti sistema hai dos unidaes de masa diferentes anomaes tonelada:

1. Tonelada metrica: o Tonelada (SI). N'ingles llamase Tonne o metric ton.
2. Tonelada corta: equival a 907,18474 kg y a 2.000 llibres avoirdupois. N'ingles llamase short ton, anque nel usu cotidianu d'Estaos Xunios llamasela tonelada (ton), como la metrica, y inda s'abrevia t.

La tonelada llarga yera perutilizada nel Reinu Xuniu, pero fizose obsoleta dende qu'adopto la tonelada metrica. Equival a 2.240 llibres avoirdupois y val aproximadamente 1.016,05 kg. N'ingles llamase long ton o weight ton.

La tonelada (maritima) tamien s'utiliza como midida de volume cuando se mide'l desplazamiento d'un barcu o tonelax. La cantida d'agua desplazada por un volume d'una tonelada tien una masa asemeyada a les tonelaes de masa llistaes mas abaxo, 1.132,7 kg.

Una tonelada de volume ye igual a:

• 1.132,67 llitros
• 1,13267 m3

• Conversor pa unidaes de masa Archivau 2004-10-18 en Wayback Machine